Trung tâm Burnham Center for Community Advancement hôm 12/5/2026 triệu tập hơn 300 lãnh đạo dân sự tại Park & Market, trung tâm San Diego, để chính thức ra mắt liên minh "OneSD". Hơn 50 tổ chức đã tham gia, gồm Chicano Federation, Jewish Family Service, Trung tâm Giải quyết Xung đột Quốc gia, Giáo phận Công giáo La Mã San Diego và YMCA.
Tad Seth Parzen, CEO Burnham Center, nêu thẳng những con số đáng lo: tội phạm thù hận đang tăng vọt, mối đe dọa nhắm vào quan chức công quyền cũng leo thang. Tuy nhiên, nghiên cứu của trung tâm cho thấy 80% người dân San Diego tin rằng họ có khả năng thay đổi tình hình. Thị trưởng Todd Gloria kết thúc buổi lễ bằng lời kêu gọi đối thoại văn minh. David Holt, thị trưởng Oklahoma City, kể qua Zoom rằng sáng kiến OneOKC đã cải thiện đáng kể sự tham gia dân sự tại thành phố đó sau gần một thập kỷ.
Dù đối mặt với những con số đáng lo ngại về tội phạm thù hận, 80% người dân San Diego vẫn tin rằng họ có khả năng thay đổi tình hình hiện tại.
Phân Tích
Liên minh OneSD ra đời đúng thời điểm San Diego đang chịu áp lực kép: phân cực chính trị toàn quốc từ Washington lan xuống địa phương, và làn sóng di cư nội địa làm thay đổi nhanh cơ cấu dân số quận.
Mô hình OneOKC mà thị trưởng Holt nhắc đến không phải chỉ là chương trình quan hệ cộng đồng cho có. Oklahoma City áp dụng nó sau vụ đánh bom Murrah Federal Building năm 1995, khi thành phố buộc phải tái thiết lòng tin từ đống đổ nát. San Diego chưa trải qua chấn thương đó, nhưng đang đối mặt với loại phân rẽ âm ỉ hơn — khó thấy, khó đo, và vì vậy khó chữa hơn.
Điểm mạnh của OneSD là danh sách thành viên đa dạng thực sự: quân sự, tôn giáo, cứu trợ thực phẩm, giải quyết xung đột — không chỉ là các tổ chức phi lợi nhuận cùng khuynh hướng chính trị bắt tay nhau. Điểm yếu là liên minh kiểu này thường thiếu cơ chế trách nhiệm giải trình cụ thể. Chưa có mục tiêu đo được, chưa có ngân sách công bố, chưa có lộ trình rõ ràng. Nếu OneSD dừng lại ở tuyên bố và buổi lễ ra mắt, nó sẽ lặp lại vết xe của hàng chục sáng kiến "cộng đồng đoàn kết" trước đó — ra đời ồn ào, tan biến lặng lẽ.
Tác Động Cộng Đồng
Cộng đồng người Việt tại San Diego — tập trung ở City Heights và vùng lân cận Linda Vista — là một trong những nhóm thiểu số lớn nhất quận, với dân số ước tính hơn 35.000 người theo số liệu điều tra dân số 2020. Hai nhóm có lợi ích trực tiếp nhất:
Thứ nhất, chủ doanh nghiệp nhỏ gốc Việt tại City Heights: khu vực này ghi nhận tỷ lệ tội phạm thù hận cao hơn mức trung bình quận. Nếu OneSD triển khai chương trình bảo vệ doanh nghiệp nhỏ và kết nối cảnh sát cộng đồng trong vòng 12 đến 18 tháng tới, các tiệm ăn và cơ sở kinh doanh gia đình người Việt sẽ được hưởng lợi trực tiếp.
Thứ hai, người cao tuổi tị nạn thế hệ thứ nhất: nhóm này phụ thuộc nhiều vào mạng lưới dịch vụ xã hội do các tổ chức thành viên OneSD như Jewish Family Service cung cấp. Sự phối hợp liên tổ chức tốt hơn có thể rút ngắn thời gian tiếp cận dịch vụ trợ cấp nhà ở và chăm sóc sức khỏe tâm thần — vốn là hai nhu cầu cấp bách nhất của nhóm dân số này.