Phái bộ điều tra do LHQ ủy nhiệm kết luận rằng vụ bao vây và chiếm thành phố El Fasher của Sudan hồi tháng 10/2024 mang "dấu hiệu diệt chủng". Lực lượng Rapid Support Forces (RSF) và dân quân đồng minh đã cố tình tạo điều kiện nhằm tiêu diệt cộng đồng sống ở Zaghawa và Fur. Phái bộ phỏng vấn 320 nhân chứng, ghi nhận bạo lực tình dục trên diện rộng với nạn nhân từ 7 đến 70 tuổi. Một bé gái 12 tuổi bị ba tay súng RSF cưỡng hiếp trước mặt mẹ, sau đó tử vong vì thương tích. Mỹ đã áp đặt trừng phạt lên ba chỉ huy RSF. Cuộc xung đột kể từ tháng 4/2023 đã khiến 11 triệu người phải rời bỏ nhà cửa.
Phân Tích
Báo cáo này không chỉ là một văn kiện LHQ nữa. Nó đặt tên cụ thể: diệt chủng. Từ này không được dùng bừa bãi trong luật quốc tế. Phải chứng minh được "ý định diệt chủng" – nghĩa là không phải chỉ giết người trong chiến tranh, mà là có kế hoạch xóa sổ một nhóm dân tộc. Phái bộ LHQ nói rằng họ có bằng chứng: quy mô, sự phối hợp, và việc lãnh đạo RSF công khai ủng hộ chiến dịch. Ba ngày "kinh hoàng tuyệt đối" ở El Fasher không phải sự cố ngẫu nhiên.
Chuyện này nhắc lại lịch sử đen tối của Darfur. RSF chính là hậu duệ của dân quân Janjaweed – nhóm đã giết 300.000 người vào đầu những năm 2000. Omar al-Bashir, kẻ độc tài cũ, từng bị Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) truy nã vì tội diệt chủng ở Darfur. Giờ đây, những kẻ kế thừa ông ta lặp lại vở kịch tương tự, nhưng thế giới vẫn đứng nhìn.
UAE bị tố cáo ủng hộ RSF, dù Abu Dhabi phủ nhận. Nhưng LHQ, các chuyên gia độc lập và phóng viên đều có bằng chứng. UAE không phải lần đầu can thiệp vào xung đột khu vực – từ Yemen đến Libya, dấu chân của họ luôn hiện diện ở những nơi có dầu mỏ và ảnh hưởng địa chính trị.
Cuộc chiến Sudan bắt đầu sau khi hai đồng minh cũ – tướng al-Burhan và chỉ huy RSF Dagalo – lật mặt sau cuộc cách mạng 2019 lật đổ Bashir. Dân thường trả giá. 11 triệu người phải chạy trốn. Hàng chục nghìn người chết. LHQ gọi đây là một trong những khủng hoảng nhân đạo tồi tệ nhất thế giới, nhưng phương Tây vẫn ưu tiên Ukraine và Gaza.
Mỹ áp trừng phạt ba chỉ huy RSF – động thái mang tính biểu tượng hơn là thực chất. Trừng phạt cá nhân không ngăn được vũ khí từ UAE chảy vào tay RSF. Không có áp lực thực sự lên Abu Dhabi, không có cấm vận vũ khí toàn diện, thì báo cáo LHQ chỉ là giấy tờ. Darfur đang chết dần, và thế giới đang quay mặt đi.