Mỹ và Israel phát động đợt tấn công phối hợp vào Iran hôm thứ Bảy, chỉ hai ngày sau khi đàm phán hạt nhân tại Geneva kết thúc không có đột phá. Tổng thống Trump tuyên bố Washington bắt đầu "chiến dịch chiến đấu lớn" nhằm tiêu diệt các mối đe dọa từ Tehran. Israel cho biết các cuộc tấn công nhắm vào cơ sở hạ tầng quân sự và hạt nhân của Iran. Tehran đáp trả bằng tên lửa và không kích vào nhiều quốc gia khu vực, gồm Israel, Bahrain, Saudi Arabia, Qatar, UAE và Iraq. Đây là đợt leo thang nghiêm trọng nhất kể từ cuộc chiến ngắn ngủi hồi tháng 6/2025, khi 610 người Iran và 28 người Israel thiệt mạng.
Phân Tích
Trước khi bom rơi xuống Tehran, có một chi tiết đáng chú ý: chỉ 24 giờ trước đó, ngoại trưởng Oman vẫn đang ca ngợi "tiến bộ đáng kể" trong đàm phán. Iran thậm chí đồng ý giảm tồn kho hạt nhân xuống "mức thấp nhất có thể". Rồi mọi thứ đổ vỡ.
Câu hỏi lớn: Tại sao Trump và Netanyahu lại tấn công ngay sau khi ngoại giao có vẻ đang thành công? Có hai khả năng. Thứ nhất, họ không bao giờ tin tưởng Iran từ đầu — các cuộc đàm phán chỉ là màn kịch để tạo lý do chính đáng cho không kích. Thứ hai, có điều gì đó xảy ra trong hậu trường mà công chúng không biết — có thể tình báo phát hiện Iran đang chơi xảo, hoặc Tehran đưa ra yêu cầu mà Washington và Tel Aviv không thể chấp nhận.
Kịch bản này giống hệt năm 2003 khi Mỹ xua đuổi thanh tra viên vũ khí LHQ ra khỏi Iraq rồi tiến hành xâm lược. Sự khác biệt: Iran không phải Iraq. Tehran vừa chứng minh khả năng đáp trả đồng loạt vào sáu quốc gia trong vòng vài giờ — điều Saddam Hussein chưa bao giờ làm được.
Việc các nước Vùng Vịnh như Qatar, UAE, Saudi Arabia và Bahrain bị Iran tấn công cho thấy Tehran đang gửi thông điệp rõ ràng: bất cứ quốc gia nào cho phép Mỹ sử dụng căn cứ trên lãnh thổ của họ sẽ trở thành mục tiêu hợp pháp. Đây là chiến thuật răn đe kinh điển — khiến các đồng minh khu vực của Mỹ phải tính toán lại.
Trump tuyên bố sẽ "loại bỏ mối đe dọa từ Iran", nhưng lịch sử cho thấy không kích không thể tiêu diệt chương trình hạt nhân được chôn sâu dưới lòng đất. Mỹ đã ném bom Natanz và Fordow hồi tháng 6/2025, Iran vẫn tiếp tục làm giàu uranium chỉ vài tuần sau đó. Hiện tại, với đàm phán đổ vỡ và chiến tranh leo thang, Tehran có đủ lý do để đẩy nhanh chương trình hạt nhân — chính xác là điều Washington muốn ngăn chặn. Nghịch lý thế này đấy.