Các nhà nghiên cứu vừa công bố bộ dữ liệu lớn nhất từ trước đến nay về nạn mua bán quyền đứng tên tác giả trong các công trình khoa học giả mạo — hơn 18.700 quảng cáo được thu thập từ tháng 3/2020 đến đầu tháng 4/2026, đăng bởi bảy "paper mill" (cơ sở sản xuất bài báo khoa học giả) nhắm vào học giả tại Trung Đông, Trung Á, Đông Âu và Ấn Độ. Phân tích đăng trên arXiv cho thấy suất đứng tên tác giả thứ nhất có giá trung vị gần 800 USD, dao động từ 57 USD đến hơn 5.600 USD. Nhóm nghiên cứu từ Đại học Northwestern xác định bảy công ty hoạt động từ Nga, Latvia, Kazakhstan, Ukraine, Ấn Độ, Iraq và Uzbekistan. Kiểm tra thủ công hơn 600 quảng cáo, tạp chí Nature phát hiện 53 bài đã được xuất bản — trong đó chỉ có 5 bài bị rút lại.
Phân Tích
Giá một suất đứng tên tác giả thứ nhất — trung vị gần 800 USD — cho thấy đây là ngành kinh doanh có doanh thu đáng kể, không phải trò gian lận nhỏ lẻ của vài cá nhân liều lĩnh.
Điều đáng lo hơn là mô hình vận hành: các paper mill này chạy khuyến mãi theo mùa, chào hàng qua Telegram, xây dựng hệ thống marketing bài bản như một doanh nghiệp thương mại thực thụ. Đây là hệ quả trực tiếp của áp lực "publish or perish" — công bố hoặc bị đào thải — vốn chi phối sự thăng tiến trong giới học thuật toàn cầu.
Kết quả kiểm tra của Nature càng đáng ngại hơn: trong 53 bài báo khớp với quảng cáo, chỉ 5 bài bị rút lại. Điều đó có nghĩa là phần lớn bài nghiên cứu mua bán vẫn đang tồn tại trong cơ sở dữ liệu khoa học của các nhà xuất bản lớn như Springer Nature, Wiley, IEEE, Elsevier và Frontiers.
Bộ dữ liệu này mở ra một công cụ mới cho các tạp chí và dịch vụ chỉ mục khoa học để rà soát ngược lại kho tài liệu — nhưng cũng đặt câu hỏi thẳng thắn: vì sao các nhà xuất bản hàng đầu thế giới vẫn để bài gian lận lọt qua hệ thống phản biện?