Tòa án Tối cao Hoa Kỳ hôm thứ Ba bác đơn của Florida muốn kiện California và Washington vì cho rằng hai tiểu bang này cấp bằng lái thương mại cho tài xế xe tải nhập cư bất hợp pháp và không đọc được tiếng Anh.
Vụ kiện bắt nguồn từ tai nạn chết người hồi tháng 8/2025 trên một xa lộ ở Florida, khi tài xế Harjinder Singh — người Ấn Độ vượt biên từ Mexico — bẻ lái U-turn trái phép. Điều tra của tiểu bang và liên bang cho thấy Singh có khả năng không đọc được biển báo đường bộ. Singh hiện đối mặt với cáo buộc hình sự và đã khai vô tội.
Tổng Chưởng lý Florida James Uthmeier yêu cầu SCOTUS ngăn hai tiểu bang cấp bằng lái cho người không phải công dân hoặc thường trú nhân hợp pháp. California phản bác, khẳng định tiểu bang này dùng cơ sở dữ liệu liên bang SAVE để xác minh và có kiểm tra tiếng Anh. Washington gọi vụ kiện là "trò chính trị." Hai thẩm phán Clarence Thomas và Samuel Alito nói họ sẽ cho phép vụ kiện tiếp tục.
Washington gọi vụ kiện của Florida là trò chính trị — và chỉ ra rằng Singh thậm chí không có bằng lái hợp lệ từ tiểu bang này vào thời điểm xảy ra tai nạn.
Phân Tích
Hệ quả lớn nhất của phán quyết này không nằm ở chỗ Florida thua kiện, mà ở tiền lệ: SCOTUS từ chối thụ lý vụ tranh chấp liên tiểu bang về chính sách cấp bằng lái, đồng nghĩa mỗi tiểu bang vẫn có quyền tự quyết đáng kể trong lĩnh vực này — ít nhất là cho đến khi Quốc hội hoặc bộ ngành liên bang can thiệp trực tiếp.
Chính quyền Trump đã ký sắc lệnh hành pháp vào tháng 4/2025 tái khẳng định yêu cầu tài xế xe tải thương mại phải đọc và nói tiếng Anh thành thạo, và Bộ Giao thông Vận tải đang đe dọa cắt ngân sách liên bang với các tiểu bang cấp bằng lái mà họ cho là trái luật. Đây mới là đòn thực chất — không phải vụ kiện dân sự mà Florida theo đuổi.
Cách Washington tiểu bang gọi vụ kiện là "trò chính trị" và chỉ ra rằng Singh không có bằng lái hợp lệ từ Washington tại thời điểm tai nạn là một phản công hiệu quả — làm suy yếu nền tảng thực tế của đơn kiện Florida. Tuy vậy, áp lực chính trị từ phe Cộng hòa lên các tiểu bang "sanctuary" sẽ không dừng lại ở đây. Bộ Giao thông có thể tiếp tục gây sức ép qua kênh ngân sách, và câu hỏi về tiêu chuẩn cấp bằng lái thương mại cho người nhập cư sẽ còn là chủ đề tranh cãi trong chu kỳ bầu cử 2026.
Tác Động Cộng Đồng
Cộng đồng người Việt gốc nhập cư đang giữ visa hoặc chờ thẻ xanh — đặc biệt những ai làm trong ngành vận tải, giao nhận, hoặc có thân nhân đang sử dụng bằng lái thương mại tại California và Washington — cần theo dõi sát diễn biến tiếp theo từ Bộ Giao thông Vận tải liên bang. Nếu liên bang thực sự cắt ngân sách buộc hai tiểu bang hủy bằng lái đã cấp, những người giữ bằng lái thương mại không phải công dân hoặc thường trú nhân có thể mất quyền hành nghề đột ngột. Tại vùng Nam California và vùng vịnh San Francisco, nơi nhiều công ty vận chuyển hàng hóa của người Mỹ gốc Việt phụ thuộc vào tài xế hợp đồng, rủi ro gián đoạn chuỗi cung ứng nội bộ là có thực và cụ thể.