Khi một tập đoàn vừa chạy đua xe điện ở Mỹ vừa thi công sân vận động 'lớn nhất thế giới' ở Hà Nội, câu hỏi không phải là tham vọng có thực hay không — mà là ai trả giá nếu con số không khớp thực tế.
Khi tầm vóc trở thành rủi ro
Vingroup không phải lần đầu tiên đặt cược lớn. Tập đoàn của tỷ phú Phạm Nhật Vượng đã từng biến VinFast thành thương hiệu xe điện niêm yết tại Nasdaq, xây dựng chuỗi bệnh viện, trường học và khu đô thị trải dài khắp Việt Nam. Mỗi lần, quy mô tham vọng đều vượt xa những gì thị trường nội địa có thể hấp thụ ngay lập tức — và mỗi lần, câu hỏi về dòng tiền thực sự đều bị gác lại phía sau những bản phối cảnh hoành tráng.
Sân vận động Hùng Vương — trước đó còn được gọi là Sân vận động Trống Đồng — không nằm ngoài khuôn mẫu đó. Theo BBC, lượng khán giả trung bình của V.League 1 mùa 2023-2024 chưa tới 6.000 người mỗi trận, trong khi công trình mới hướng đến công suất hơn 22 lần con số đó. Khoảng cách này không phải chi tiết kỹ thuật — đó là phép thử tài chính mà bất kỳ nhà đầu tư gốc Việt nào cũng cần đặt lên bàn cân trước khi rót tiền vào các dự án liên quan đến hệ sinh thái Vingroup.
Bài học từ những sân vận động bỏ hoang
Lịch sử thể thao thế giới chứa đầy những công trình được xây dựng với tuyên bố "lớn nhất" hay "hiện đại nhất" rồi nhanh chóng trở thành gánh nặng ngân sách. Sân vận động Olympic Athens 2004, các công trình Brazil sau World Cup 2014, hay các arena khổng lồ ở Qatar — tất cả đều minh chứng rằng quy mô công suất không tự động chuyển thành dòng tiền vận hành.
Deloitte, qua đánh giá của chuyên gia mảng thể thao châu Á-Thái Bình Dương, lưu ý rằng nhiều sân vận động quốc gia hiện đại thường có sức chứa từ 60.000 đến 80.000 chỗ ngồi — tức là chỉ bằng một nửa đến hai phần ba quy mô mà Vingroup đang nhắm tới. Ngay cả ở các giải đấu láng giềng phát triển hơn, các giải bóng đá nhà nghề tại Indonesia, Malaysia và Thái Lan cũng thu hút bình quân chưa tới 10.000 người mỗi trận trong các mùa gần đây.
Điều này đặt ra một câu hỏi không thể né tránh: nếu không phải bóng đá nội địa lấp đầy 135.000 ghế, thì cái gì sẽ làm được điều đó?
Góc nhìn của nhà đầu tư bất động sản gốc Việt
Vingroup trả lời câu hỏi này bằng chiến lược khu đô thị tích hợp — sân vận động là trung tâm của một tổ hợp thể thao, thương mại và nhà ở rộng lớn hơn, cách trung tâm Hà Nội khoảng 25 km về phía nam. Đây là mô hình quen thuộc: biến một công trình mang tính biểu tượng thành động lực tăng giá bất động sản xung quanh.
Với cộng đồng người Mỹ gốc Việt đang giữ tài sản hoặc cân nhắc đầu tư bất động sản tại Hà Nội và vùng phụ cận, logic này không xa lạ. Nhiều dự án Vinhomes đã tăng giá mạnh theo hiệu ứng cơ sở hạ tầng — và không ít Việt kiều tại Orange County hay San Jose từng hưởng lợi từ sóng đó. Nhưng Vingroup chưa công bố các mục tiêu tài chính cụ thể của dự án, điều này có nghĩa là nhà đầu tư cá nhân đang phải định giá rủi ro mà không có đủ dữ liệu cơ bản.
Đây không phải môi trường an toàn để đặt cược lớn.
Tham vọng quốc tế và bài toán kiều hối
Vingroup rõ ràng không chỉ nhắm vào thị trường nội địa. Sân vận động Hùng Vương được định vị để đăng cai các giải đấu quốc tế, concert quy mô lớn, và các sự kiện đại chúng mang tầm cỡ toàn cầu. Nếu Việt Nam thành công trong việc thu hút một kỳ World Cup — dù khả năng đồng đăng cai trong tương lai vẫn còn là ẩn số — thì sân vận động này sẽ là lá bài trung tâm.
Tuy nhiên, giữa tham vọng và khai thác thực tế luôn có một khoảng trống, và khoảng trống đó thường được lấp bằng vốn từ nhiều nguồn khác nhau — kể cả kiều hối gián tiếp thông qua các kênh đầu tư. Người gửi kiều hối về Việt Nam — một trong những dòng tiền ổn định nhất của cộng đồng Việt kiều — thường không kiểm soát được đồng tiền của mình chảy vào hệ sinh thái nào sau khi về đến tay gia đình. Nhưng những ai đang cân nhắc đầu tư trực tiếp vào trái phiếu doanh nghiệp, cổ phiếu hoặc bất động sản liên quan đến Vingroup nên đặt câu hỏi thẳng: mô hình doanh thu của sân vận động này trông như thế nào sau năm đầu tiên vận hành?
Điều cần theo dõi tiếp theo
Ba mốc quan trọng cần quan sát trong 18 tháng tới: thứ nhất, liệu Vingroup có công bố hợp đồng đặt chỗ hoặc thỏa thuận với các tổ chức thể thao quốc tế hay không; thứ hai, tiến độ bán hoặc cho thuê bất động sản trong khu đô thị xung quanh sân vận động; và thứ ba, cách thức Vingroup xử lý áp lực dòng tiền từ VinFast — vốn đang trong giai đoạn đốt tiền mạnh — song song với việc đẩy nhanh tiến độ một công trình có quy mô chưa từng có trong lịch sử thể thao Đông Nam Á.
Khi một tập đoàn vừa chạy đua niêm yết xe điện ở Mỹ, vừa thi công sân vận động "lớn nhất thế giới" ở Hà Nội, câu hỏi không phải là liệu tham vọng có thực hay không — mà là ai sẽ trả giá nếu các con số không khớp với thực tế.
Đọc toàn bộ bài tường thuật gốc của BBC tại liên kết nguồn bên dưới.
- [1]BBC
- [2]Yahoo Finance