Một người thợ hàn ở khu Nam Philadelphia, đang tìm việc ổn định sau nhiều năm làm công trình ngắn hạn, có thể sớm thấy tên mình trong danh sách tuyển dụng của Rhoads Industries — công ty đang xây một cơ sở đóng tàu ngầm rộng 95.000 feet vuông tại Navy Yard, dự kiến tạo ra 450 việc làm mới cho thợ hàn, thợ điện và các ngành nghề liên quan.
Phần lớn lợi ích thực sự dành cho công nhân kỹ thuật lành nghề, không phải doanh nghiệp nhỏ.
Dòng tiền đến từ đâu
Khoản đầu tư này không phải ngẫu nhiên. JPMorgan Chase cam kết 13 triệu đô la cho riêng Rhoads Industries, một phần của gói tín dụng thuế đầu tư cộng đồng (New Market Tax Credit) rộng hơn, trong khi Rhoads cùng General Dynamics Electric Boat vừa giành được thỏa thuận 10 năm trị giá 2,5 tỷ đô la để sản xuất linh kiện cho tàu ngầm Hải quân Mỹ. Đây là một mắt xích trong chương trình rộng lớn hơn của JPMorgan Chase mang tên Sáng kiến An ninh và Phục hồi, một kế hoạch 1,5 nghìn tỷ đô la trong 10 năm nhằm tài trợ cho hạ tầng quốc phòng và công nghiệp then chốt của Mỹ.
Song song, Hanwha — công ty Hàn Quốc đã mua lại xưởng đóng tàu Nam Philadelphia năm 2024 — nhận thêm đơn hàng đóng tàu an ninh quốc gia trị giá 1,5 tỷ đô la, dự kiến hỗ trợ hơn 2.000 việc làm. Cả hai hợp đồng đều nằm trong loạt hơn 30 thông báo đầu tư và hợp tác được công bố tại hội nghị Carlisle, tổng giá trị gần 10 tỷ đô la và hơn 4.000 việc làm dự kiến trên toàn Pennsylvania.
Ai thắng, ai còn phải chờ
Người thắng rõ nhất là các công ty đã có hợp đồng chính phủ sẵn — Rhoads, Hanwha, Day & Zimmermann với hợp đồng 2,3 tỷ đô la vận hành và hiện đại hóa kho vũ khí Hawthorne ở Nevada. Nhưng phần lớn lợi ích thực sự dành cho công nhân kỹ thuật lành nghề: thợ hàn, thợ điện, kỹ thuật viên bảo trì — những nghề đòi hỏi đào tạo ngắn hạn hơn là bằng đại học. Đó là lý do JPMorgan Chase dành riêng khoản tài trợ cho chương trình Skills Initiative của University City District, nhằm huấn luyện 300 cư dân khu vực theo các lộ trình không cần bằng cấp gắn với đóng tàu và sản xuất tiên tiến.
Người chưa chắc hưởng lợi là các doanh nghiệp nhỏ không nằm trong chuỗi cung ứng quốc phòng. Khoản vay 5 triệu đô la cho PIDC chỉ đủ hỗ trợ khoảng 15 khoản vay nhỏ — một con số khiêm tốn so với quy mô tổng thể của gói đầu tư.
Vì sao bây giờ
Mức đầu tư này phản ánh một khoảng trống có thật: nước Mỹ hiện có chưa tới 190 tàu buôn treo cờ Mỹ, so với gần 3.000 chiếc vào thập niên 1960. Trump đã ký một sắc lệnh hành pháp lưu ý rằng Mỹ chỉ đóng chưa tới 1% tổng số tàu thương mại toàn cầu, trong khi Trung Quốc chiếm khoảng một nửa sản lượng. Đó là bối cảnh chính trị khiến chính quyền liên bang và các nhà lập pháp như Thượng nghị sĩ Dave McCormick — người tổ chức hội nghị Carlisle — thúc đẩy tư nhân góp vốn thay vì chỉ dựa vào ngân sách quốc phòng.
Điều cần theo dõi tiếp
Câu hỏi lớn là liệu các cam kết tuyển dụng có biến thành việc làm thực tế đúng hạn hay không, khi nhiều dự án — như mở rộng 100 triệu đô la của Rhoads hay kế hoạch 5 tỷ đô la của Hanwha — đã được công bố từ năm trước nhưng vẫn đang trong giai đoạn xây dựng. Người lao động ở Philadelphia nên theo dõi các chương trình đào tạo miễn phí do PIDC và University City District triển khai, vì đó là cửa vào thực tế cho những việc làm mới này, hơn là chỉ chờ tin tức về số tiền đầu tư.