Về cơ bản, đây là một chuỗi cháy rừng bùng phát đồng thời ở ngoại vi thành phố Spokane, tiểu bang Washington, lan nhanh đến mức vượt ngoài khả năng kiểm soát ban đầu của lực lượng cứu hộ địa phương. Ba đám cháy chính, gọi chung là Spokane Complex, gồm Old Trails, Fairview và Autumn Lane, cộng lại đã thiêu rụi hơn 5.390 mẫu Anh và không có phần trăm nào được khống chế tính đến thời điểm báo cáo. Riêng đám cháy Old Trails đã phá hủy 640 công trình, trong khi tổng thiệt hại trên toàn khu vực Spokane được ước tính vượt 600 căn nhà, cơ sở kinh doanh.
Nguyên nhân khiến lửa lan nhanh như vậy là gió mạnh kết hợp với thời tiết khô hạn kéo dài. Cơ quan Khí tượng Quốc gia đã phát cảnh báo "Tình huống Đặc biệt Nguy hiểm" (PDS), lần đầu tiên loại cảnh báo này được ban hành cho tiểu bang Washington, khi gió giật lên tới năm mươi dặm một giờ được dự báo sẽ thúc đẩy lửa lan bùng nổ. Khoảng 60.000 người trong phạm vi thành phố Spokane đã phải sơ tán, bao gồm cả bệnh nhân tại một trung tâm y tế của Bộ Cựu chiến binh (VA), những người được chuyển đến bệnh viện địa phương hoặc các nơi trú ẩn dưới sự giám sát của nhân viên VA.
Đây là lần đầu tiên cảnh báo thời tiết cháy rừng nguy hiểm đặc biệt được ban hành cho tiểu bang Washington.
Bối cảnh: một mùa cháy rừng bất thường của Washington
Cháy rừng không phải chuyện lạ ở miền Tây nước Mỹ vào mùa hè, nhưng quy mô năm nay đáng chú ý. Tính đến đầu tháng 8/2026, tiểu bang Washington đã ghi nhận hơn 1.000 đám cháy, thiêu rụi khoảng 425.000 mẫu Anh, trong đó có 15 đám cháy đang hoạt động cùng lúc, tiêu tốn tổng cộng 250.000 mẫu Anh theo lời một ủy viên quản lý đất đai của tiểu bang. Trên toàn vùng Tây Bắc Thái Bình Dương, diện tích cháy trong mùa 2026 đã lên tới gần hai triệu mẫu Anh. Khói từ các đám cháy dày đặc đến mức chính quyền thành phố Spokane phải khuyến cáo người dân tránh lái xe nếu không phải để sơ tán, còn cơ quan môi trường liên bang và khu vực đã ban hành cảnh báo chất lượng không khí cho nhiều quận vì nồng độ bụi mịn PM2,5 dự kiến lên mức không tốt cho sức khỏe.
Phản ứng của chính quyền cho thấy mức độ nghiêm trọng của tình huống. Thống đốc Bob Ferguson đã tuyên bố tình trạng khẩn cấp toàn tiểu bang, cấm hầu hết hoạt động đốt lửa ngoài trời và nông nghiệp, đồng thời ban hành lệnh cấm đốt lửa kéo dài đến ngày 30/9/2026. Tiểu bang đã gửi yêu cầu hỗ trợ khẩn cấp tới Cơ quan Quản lý Khẩn cấp Liên bang (FEMA) và đang xúc tiến yêu cầu quỹ tái thiết. Thống đốc Ferguson cũng đã điện thoại trao đổi với Tổng thống Donald Trump, người bày tỏ sự đồng cảm với người dân đang chịu ảnh hưởng.
Đây có phải điều bất thường, hay là chuyện thường thấy?
Có những dấu hiệu cho thấy đây không chỉ là một mùa cháy rừng bình thường. Đây là lần đầu tiên cảnh báo PDS được ban hành cho Washington, và cũng là lần đầu tiên trong bốn năm Sở Tài nguyên Thiên nhiên tiểu bang phải yêu cầu Lực lượng Vệ binh Quốc gia hỗ trợ mặt đất cho công tác chữa cháy. Lực lượng cứu hỏa từ California, Alaska và cả Florida đã được huy động đến Washington, và đây cũng là lần đầu tiên một Đội Quản lý Sự cố của CAL FIRE được điều động đến tiểu bang này. Gần 12.000 khách hàng dùng điện tại Washington, phần lớn ở khu vực Spokane, bị mất điện.
Tuy nhiên, cháy rừng dữ dội vào mùa hè không phải chuyện chưa từng có ở vùng Tây Bắc nước Mỹ, nơi khí hậu khô nóng cộng với biến đổi thời tiết đã khiến các mùa cháy gần đây kéo dài và khắc nghiệt hơn. Điều khiến đợt cháy này nổi bật là tốc độ lan lửa và việc nó xảy ra ngay trong khu vực đô thị đông dân, chứ không chỉ ở vùng rừng núi hẻo lánh như phần lớn các đám cháy trước đây. Cùng lúc đó, các đám cháy riêng biệt ở miền tây Idaho, đông Oregon và trung tâm Utah cũng đang gây thiệt hại lớn, cho thấy tình trạng khô hạn diện rộng trên khắp khu vực Tây Mỹ trong mùa hè này.
Ảnh hưởng thực tế với người dân
Với người dân khu vực Spokane, đây không chỉ là tin tức mà là tình huống sống còn ngay lập tức: hàng chục ngàn người phải rời nhà, trường học đóng cửa và mở trại giữ trẻ khẩn cấp, các phiên tòa bị dời lịch sang tuần sau, còn cư dân nuôi vật nuôi phải gửi thú cưng tại khu triển lãm hạt Spokane. Với người lao động và chủ doanh nghiệp nhỏ trong vùng cháy, thiệt hại về nhà cửa và cơ sở kinh doanh đồng nghĩa với chi phí tái thiết lớn trong khi bảo hiểm và hỗ trợ liên bang vẫn đang được xúc tiến. Với người dân ở xa hơn, khói bụi lan rộng là lời nhắc rằng cháy rừng ở một tiểu bang có thể ảnh hưởng đến chất lượng không khí của cả một vùng rộng lớn.
Bao nhiêu người đã phải sơ tán vì cháy rừng Spokane?
Khoảng 60.000 người trong phạm vi thành phố Spokane đã được lệnh sơ tán, bao gồm cả bệnh nhân của một trung tâm y tế dành cho cựu chiến binh. Ngoài ra còn có lệnh sơ tán bắt buộc mới cho một phần Quận Stevens gần sông Spokane.
Đám cháy đã phá hủy bao nhiêu căn nhà và cơ sở kinh doanh?
Ước tính ban đầu cho thấy hơn 600 công trình đã bị phá hủy trên toàn khu vực Spokane, trong đó riêng đám cháy Old Trails đã thiêu rụi 640 công trình theo lời một lãnh đạo cứu hỏa địa phương. Con số này được dự báo có thể còn tăng vì công tác kiểm kê thiệt hại vẫn đang tiếp diễn.
Nguyên nhân gây ra các đám cháy này là gì?
Đến thời điểm hiện tại, giới điều tra vẫn chưa xác định được nguyên nhân khởi phát các đám cháy quanh Spokane. Điều đã rõ là gió mạnh kèm thời tiết khô hạn đã khiến lửa lan nhanh và khó kiểm soát hơn bình thường.
Có phải đây là lần đầu tiên Washington gặp cháy rừng nghiêm trọng như vậy?
Không phải lần đầu tiên tiểu bang Washington đối mặt với cháy rừng lớn, nhưng có nhiều yếu tố bất thường ở đợt này: lần đầu tiên cảnh báo thời tiết nguy hiểm đặc biệt được ban hành cho tiểu bang, và lần đầu trong bốn năm lực lượng Vệ binh Quốc gia phải được huy động hỗ trợ mặt đất cho công tác chữa cháy.
Lửa đã được kiểm soát đến mức nào?
Tính đến thời điểm các cơ quan báo cáo, các đám cháy chính quanh Spokane vẫn chưa được khống chế phần trăm nào. Tuy nhiên gió đã bắt đầu giảm và thời tiết mát hơn được dự báo sẽ giúp lực lượng cứu hỏa kiểm soát tình hình tốt hơn trong những ngày tới.
