Từ thông báo chính thức của USCIS ↗
Theo thông báo của Sở Di trú và Nhập tịch Hoa Kỳ (USCIS) ngày 30/7/2026, quy chế Bảo vệ Tạm thời (TPS) dành cho công dân Nam Sudan đã chính thức bị chấm dứt, sau khi cựu Bộ trưởng An ninh Nội địa Kristi Noem xác định nước này không còn đáp ứng điều kiện được bảo vệ. Quyết định này được công bố trên Federal Register ngày 6/11/2025, với ngày chấm dứt ban đầu ấn định là 5/1/2026.
Tuy nhiên, mọi việc không diễn ra đúng kế hoạch. Ngày 30/12/2025, Tòa án Liên bang Khu vực Massachusetts ra lệnh tạm hoãn việc chấm dứt TPS trong vụ African Communities Together kiện Noem. Nhờ lệnh này, các giấy phép lao động (Employment Authorization Document) có ngày hết hạn gốc là 3/11/2023, 3/5/2025 hoặc 3/11/2025 được tự động kéo dài thêm.
Việc gia hạn giấy phép lao động chỉ là biện pháp tạm, không phải sự phục hồi TPS lâu dài.
Vì sao chỉ là giải pháp tạm
Đây không phải là một sự phục hồi TPS lâu dài. USCIS nói rõ việc gia hạn giấy phép lao động chỉ là biện pháp tạm, chờ các tòa án cấp dưới điều chỉnh theo phán quyết của Tối cao Pháp viện Mỹ trong vụ Mullin kiện Doe, ra ngày 25/6/2026. Phán quyết đó, theo Newsweek, là một quyết định 6-3 cho phép Bộ An ninh Nội địa (DHS) chấm dứt bảo vệ cho khoảng 350.000 người Haiti và 6.000 người Syria, mở đường cho các đợt chấm dứt TPS khác trên toàn quốc.
Ai bị ảnh hưởng và phải làm gì
Người Nam Sudan đang giữ TPS, cũng như chủ doanh nghiệp thuê họ, là hai nhóm chịu tác động trực tiếp. Đối với chủ sử dụng lao động, USCIS quy định khi điền lại Mẫu I-9 cho nhân viên Nam Sudan thuộc diện này, phải ghi “as per court order” ở Phần 1 và ngày “6/8/2026” ở Phần 2, kèm ghi chú trong ô Thông tin Bổ sung. Khi xác minh qua hệ thống E-Verify, ngày hết hạn cũng phải nhập là 6/8/2026.
Tình trạng hỗn loạn về mốc thời gian không chỉ riêng Nam Sudan. Theo New York Times, các thời hạn liên quan tới việc chấm dứt TPS đang thay đổi liên tục, gây khó cho doanh nghiệp trong việc theo dõi hồ sơ nhân viên. Trên thực tế, khi TPS Haiti hết hạn hồi đầu tháng 7/2026, một số chủ sử dụng lao động ở Florida đã cho nghỉ việc người lao động trước khi USCIS công bố gia hạn, theo Sun-Sentinel — cho thấy nguy cơ tương tự có thể xảy ra với người Nam Sudan nếu doanh nghiệp không cập nhật kịp quy định mới.
TPS, về bản chất, là quy chế tạm cho phép người từ quốc gia đang gặp khủng hoảng ở lại Mỹ hợp pháp, được làm việc và không bị trục xuất, theo mô tả của thành phố Philadelphia trong tài liệu hướng dẫn về chương trình này — nhưng không dẫn tới thẻ xanh hay quốc tịch. Xem thông báo chính thức của USCIS tại liên kết nguồn bên dưới.
Phân Tích
Vụ Nam Sudan là một mắt xích nhỏ trong làn sóng chấm dứt TPS quy mô lớn dưới thời chính quyền Trump, đã nhắm tới ít nhất 13 quốc gia trong năm qua. Phán quyết Mullin kiện Doe của Tối cao Pháp viện tháng 6/2026 đã tháo bỏ rào cản pháp lý cuối cùng ngăn chính quyền hành động, khiến các lệnh tạm hoãn ở tòa cấp dưới trở nên bấp bênh. Luật sư di trú Allen Orr gọi đây là một trong những cuộc tháo bỏ tư cách hợp pháp quy mô lớn nhất trong lịch sử hiện đại của lực lượng lao động Mỹ. Diễn biến tương tự với Haiti, khi lệnh gia hạn hai tuần chỉ được ban hành ngay trước hạn chót, cho thấy khuôn mẫu: chính quyền ấn định hạn, tòa can thiệp, rồi USCIS gia hạn ngắn hạn theo từng vụ kiện — chứ không phải một chính sách ổn định lâu dài cho người giữ TPS.
Tác Động Cộng Đồng
Người Nam Sudan đang giữ TPS tại Mỹ cần kiểm tra ngày hết hạn gốc trên giấy phép lao động của mình — nếu rơi vào các mốc 3/11/2023, 3/5/2025 hoặc 3/11/2025, giấy phép được coi như còn hiệu lực đến 6/8/2026 theo lệnh tòa. Chủ doanh nghiệp thuê người thuộc nhóm này cần cập nhật ngay Mẫu I-9 và hệ thống E-Verify theo hướng dẫn mới của USCIS để tránh chấm dứt hợp đồng lao động sai quy định. Người lao động nên giữ lại bản sao thông báo và theo dõi trang uscis.gov để cập nhật khi có thay đổi tiếp theo, vì tình trạng pháp lý này có thể còn biến động tùy theo diễn biến tại tòa án.