Chính quyền Trump dọa dùng luật thời chiến, buộc công ty AI Anthropic hợp tác với quân đội

NEW YORK – Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth đã ra tối hậu thư cho công ty AI (Trí tuệ nhân tạo) Anthropic trong tuần này. Công ty phải mở công nghệ của mình cho quân đội sử dụng không hạn chế trước thứ Sáu, nếu không sẽ có nguy cơ mất hợp đồng với chính phủ.

Các quan chức trong chính quyền Trump cũng cảnh báo có thể chỉ định Anthropic, nhà sản xuất chatbot Claude, là một rủi ro chuỗi cung ứng. Một lựa chọn khác là viện dẫn Đạo luật Sản xuất Quốc phòng (DPA), một luật thời Chiến tranh Lạnh, để buộc công ty phải tuân thủ.

Việc viện dẫn đạo luật này có thể cho phép quân đội sử dụng các sản phẩm của Anthropic ngay cả khi công ty không chấp thuận. CEO Dario Amodei của Anthropic trước đây đã nhiều lần bày tỏ lo ngại về đạo đức đối với việc lạm dụng AI cho mục đích quân sự.

Các chuyên gia cho rằng việc sử dụng DPA theo cách này là chưa từng có tiền lệ và có thể gây ra các thách thức pháp lý. Vụ việc nhấn mạnh cuộc tranh luận rộng lớn và căng thẳng về vai trò của AI trong an ninh quốc gia.

LƯU Ý CỦA SAIGON SENTINEL – Động thái của Bộ Quốc phòng dưới thời chính quyền Trump là một bước leo thang đáng kể trong quan hệ giữa Washington và Thung lũng Silicon. Đây không còn là lời kêu gọi hợp tác mà là một tối hậu thư, thể hiện rõ lập trường "an ninh quốc gia trên hết" đối với các công nghệ trọng yếu.

Việc viện dẫn Đạo luật Sản xuất Quốc phòng (DPA) trong trường hợp này mang tính đột phá và gây tranh cãi. Theo truyền thống, DPA được dùng để thúc đẩy sản xuất hàng hóa vật chất như khẩu trang trong đại dịch hay sữa bột cho trẻ em. Việc áp dụng nó để buộc một công ty phần mềm thay đổi các điều khoản dịch vụ hoặc loại bỏ các giới hạn đạo đức là một hành vi pháp lý chưa được kiểm chứng và có thể bị thách thức tại tòa.

Chúng tôi nhận thấy đây là một cuộc đụng độ về triết lý. Anthropic, với nguồn gốc từ các cựu nhân viên OpenAI lo ngại về an toàn, được xây dựng dựa trên nguyên tắc phát triển AI có đạo đức. Sự phản đối của CEO Dario Amodei đối với vũ khí tự trị hoàn toàn và giám sát hàng loạt đi ngược lại trực tiếp với những gì Lầu Năm Góc có thể mong muốn. Đây không chỉ là tranh chấp hợp đồng, mà là xung đột giữa tầm nhìn về một tương lai AI an toàn và nhu cầu quân sự không giới hạn.

Kết quả của cuộc đối đầu này sẽ tạo ra một tiền lệ quan trọng. Nếu Anthropic khuất phục, nó có thể mở ra "chiếc hộp Pandora", cho phép chính phủ tăng cường kiểm soát các công ty công nghệ tư nhân. Nếu họ chống lại và thắng kiện, điều đó sẽ củng cố quyền tự chủ của ngành công nghệ. Vụ việc này sẽ định hình tương lai của việc quản lý AI và vai trò của nó trong quân sự trong nhiều năm tới.