Cuba Tuyên Bố Bắn Chết 4 Người Từ Florida Trong 'Vụ Xâm Nhập Khủng Bố'; Dân Biểu Mỹ Gọi Là 'Vụ Thảm Sát'

Chính phủ Cuba hôm thứ Tư cho biết một tàu cao tốc từ Florida đã xâm nhập lãnh hải Cuba mang theo vũ khí. Theo Bộ Nội vụ ở Havana, những người trên tàu, là công dân Cuba sống tại Mỹ, bị cáo buộc có kế hoạch thực hiện hành vi khủng bố. Lực lượng bảo vệ bờ biển Cuba đã bắn chết bốn người sau khi những người này nổ súng trước.

Vụ việc xảy ra cách kênh El Pino ở Cayo Falcones một hải lý. Khi lực lượng biên phòng Cuba tiếp cận để nhận dạng, những người trên tàu được cho là đã bắt đầu bắn, làm bị thương chỉ huy tàu Cuba.

Kết quả của cuộc đối đầu là bốn người trên tàu cao tốc thiệt mạng và sáu người bị thương. Bộ Nội vụ Cuba cho biết con tàu chở 10 người được trang bị súng trường tấn công, súng ngắn và các thiết bị quân sự khác. Phía Mỹ chưa xác nhận danh tính và động cơ của những người trên tàu.

Ngoại trưởng Marco Rubio và Phó Tổng thống JD Vance cho biết chính phủ Mỹ đang theo dõi và điều tra vụ việc. Dân biểu Carlos Giménez, người gốc Cuba, gọi đây là một "vụ thảm sát" và yêu cầu một cuộc điều tra ngay lập tức.

Vụ đối đầu chết người ngoài khơi Cuba là một tia lửa trong bối cảnh quan hệ Mỹ-Cuba vốn đã căng thẳng. Sự kiện này ngay lập tức tạo ra hai luồng diễn giải hoàn toàn trái ngược nhau, phản ánh sự chia rẽ chính trị sâu sắc: Havana gọi đây là một vụ "xâm nhập khủng bố", trong khi các chính trị gia gốc Cuba tại Florida như Dân biểu Carlos Giménez lại gọi là một "vụ thảm sát".

Cách dùng từ ngữ này không phải là ngẫu nhiên. Đối với chính quyền Cuba, việc đóng khung đây là một hành động khủng bố nhằm hợp pháp hóa việc sử dụng vũ lực gây chết người và củng cố hình ảnh một quốc đảo đang bị các thế lực bên ngoài đe dọa. Ngược lại, đối với các nhà lập pháp diều hâu ở Mỹ, việc mô tả đây là một vụ thảm sát nhằm gây áp lực lên chính quyền Trump, đòi hỏi một phản ứng cứng rắn hơn nữa với Havana. Lập trường thận trọng của Tòa Bạch Ốc và Bộ Ngoại giao cho thấy họ đang cố gắng xác minh sự thật trước khi bị cuốn vào một cuộc khủng hoảng ngoại giao lớn hơn, đặc biệt khi các thông tin hiện tại chủ yếu đến từ phía Cuba.

Sự thật về việc những người trên tàu có vũ trang và ý định của họ sẽ là yếu tố quyết định. Nếu cuộc điều tra của Mỹ xác nhận họ có vũ khí và ý định thù địch, câu chuyện sẽ trở nên phức tạp hơn. Nhưng nếu họ là những người tị nạn không vũ trang, áp lực lên Washington phải hành động sẽ vô cùng lớn. Vụ việc này có nguy cơ trở thành một điểm bùng phát, có thể phá vỡ bất kỳ nỗ lực ngoại giao thầm lặng nào và buộc chính quyền phải có lập trường cứng rắn hơn để bảo vệ cơ sở chính trị của mình ở Florida.

Vụ việc này có ảnh hưởng trực tiếp đến cộng đồng người Mỹ gốc Cuba, đặc biệt là ở Florida. Nó khơi lại những ký ức và tranh luận sâu sắc trong cộng đồng về các phương thức đấu tranh chống lại chính quyền ở Cuba. Đối với một bộ phận người lớn tuổi, những người trên tàu có thể được xem là những nhà đấu tranh cho tự do, gợi nhớ về các nỗ lực chống cộng trong quá khứ. Tuy nhiên, các thế hệ trẻ hơn có thể có quan điểm khác, xem đây là một hành động bạo lực và liều lĩnh không cần thiết. Sự chia rẽ quan điểm này cũng có thể được thấy trong cộng đồng người Mỹ gốc Việt, nơi các cuộc thảo luận về phương pháp tiếp cận với chính quyền Việt Nam vẫn luôn tồn tại. Vụ việc nhấn mạnh sự khác biệt thế hệ và quan điểm chính trị phức tạp trong các cộng đồng diaspora đã rời bỏ các quốc gia cộng sản.