Hiệp ước Mỹ-Nga hết hạn, nguy cơ chạy đua vũ khí hạt nhân toàn cầu

Một hiệp ước kiểm soát vũ khí hạt nhân cốt lõi giữa Hoa Kỳ và Nga sẽ hết hạn trong tuần này, dấy lên lo ngại về một cuộc chạy đua vũ trang toàn cầu lần đầu tiên kể từ Chiến tranh Lạnh. Theo tường thuật của Politico, sự kiện này có thể phá vỡ sự ổn định chiến lược được duy trì trong nhiều thập kỷ.

Nga đã đưa ra các đề xuất ban đầu về một hiệp ước mới vào tháng 9 năm ngoái. Tuy nhiên, theo hai nguồn tin am hiểu về các cuộc đàm phán, chính quyền của Tổng thống Trump vẫn chưa có phản hồi chính thức.

Sự im lặng từ Washington làm gia tăng bất ổn về tương lai của các thỏa thuận kiểm soát vũ khí quốc tế. Việc thiếu một thỏa thuận kế nhiệm có thể cho phép cả hai quốc gia mở rộng và hiện đại hóa kho vũ khí hạt nhân của mình mà không bị giới hạn bởi các điều khoản ràng buộc.

Lưu ý của Saigon Sentinel:

Việc hiệp ước kiểm soát vũ khí Mỹ-Nga sụp đổ không chỉ là một vấn đề song phương mà còn là dấu hiệu cho sự xói mòn của cấu trúc an ninh toàn cầu thời hậu Chiến tranh Lạnh. Sự thiếu vắng một khuôn khổ pháp lý tạo ra một môi trường chiến lược khó lường, nơi các cường quốc có thể hành động dựa trên những tính toán tình huống xấu nhất, dẫn đến một vòng xoáy chạy đua vũ trang nguy hiểm.

Đối với chính quyền Trump, sự im lặng có thể là một chiến thuật đàm phán cứng rắn, nhằm gây áp lực buộc không chỉ Nga mà cả Trung Quốc phải tham gia vào một hiệp ước ba bên. Tuy nhiên, Bắc Kinh đã nhiều lần từ chối ý tưởng này. Do đó, rủi ro của chiến thuật này là nó có thể dẫn đến thất bại hoàn toàn, để lại một khoảng trống an ninh mà không có cơ chế kiểm soát nào.

Đối với châu Á, và cụ thể là Việt Nam, hệ quả rất đáng quan ngại. Một cuộc chạy đua vũ trang Mỹ-Nga-Trung sẽ làm trầm trọng thêm tình hình an ninh khu vực, vốn đã căng thẳng vì các tranh chấp như ở Biển Đông. Hà Nội, vốn theo đuổi chính sách đối ngoại cân bằng và ủng hộ một trật tự dựa trên luật lệ, sẽ phải đối mặt với một môi trường địa chính trị bất ổn hơn. Sự gia tăng kho vũ khí của các cường quốc tạo ra áp lực lớn hơn lên các quốc gia không sở hữu vũ khí hạt nhân, làm phức tạp thêm các nỗ lực duy trì ổn định khu vực.

Vấn đề này gây lo ngại về an ninh toàn cầu cho tất cả người dân Mỹ, bao gồm cả cộng đồng người Mỹ gốc Việt, nhưng không có tác động kinh tế hoặc xã hội trực tiếp, riêng biệt nào đối với các doanh nghiệp nhỏ hay các vấn đề cộng đồng cụ thể.