Lần Đầu Ghi Nhận Sóng Vô Tuyến Từ Sao Nổ, Tiết Lộ Những Năm Cuối Cùng Của Sao Khổng Lồ

Các nhà thiên văn học lần đầu tiên đã phát hiện sóng vô tuyến từ một loại sao nổ hiếm gặp. Khám phá này cung cấp một phương pháp mới để nghiên cứu những năm cuối đời của một ngôi sao khổng lồ trước khi nó kết thúc bằng một vụ nổ siêu tân tinh.

Kết quả được công bố trên Tạp chí The Astrophysical Journal Letters, tập trung vào một siêu tân tinh Loại Ibn. Loại này xảy ra khi một ngôi sao khổng lồ tự xé toạc sau khi giải phóng lượng lớn vật chất giàu helium ngay trước khi chết.

Nhóm nghiên cứu đã sử dụng kính thiên văn vô tuyến Very Large Array ở New Mexico để theo dõi các tín hiệu vô tuyến mờ nhạt từ siêu tân tinh trong khoảng 18 tháng. Các tín hiệu này cho thấy bằng chứng rõ ràng về khí mà ngôi sao đã phóng ra chỉ vài năm trước vụ nổ. Thông tin này không thể thu thập được chỉ bằng kính thiên văn quang học.

Raphael Baer-Way, tác giả chính của nghiên cứu, cho biết các quan sát bằng sóng vô tuyến giống như một “cỗ máy thời gian” nhìn vào thập kỷ cuối cùng của ngôi sao. Các nhà khoa học tin rằng ngôi sao này có thể là một phần của một hệ sao đôi, và tương tác với sao đồng hành đã đóng vai trò chính trong việc mất khối lượng dữ dội trước vụ nổ.

Khám phá này đánh dấu một bước tiến quan trọng trong phương pháp luận của ngành thiên văn học. Trong nhiều thập kỷ, việc nghiên cứu các siêu tân tinh chủ yếu dựa vào kính thiên văn quang học, tức là quan sát ánh sáng nhìn thấy được. Việc phát hiện thành công sóng vô tuyến từ một siêu tân tinh Loại Ibn không chỉ xác nhận các giả thuyết về giai đoạn cuối đời của sao, mà còn khẳng định vai trò của thiên văn vô tuyến như một công cụ bổ sung mạnh mẽ, có khả năng "nhìn" xuyên qua những thứ mà ánh sáng quang học không thể.

Ý tưởng về lớp khí bao quanh ngôi sao hoạt động như một “tấm gương” khi sóng xung kích từ vụ nổ va vào là một khái niệm sâu sắc. Nó biến một sự kiện hủy diệt thành một cơ hội ghi lại lịch sử, cho phép các nhà khoa học phân tích những gì đã xảy ra trong những năm cuối cùng – một giai đoạn cực kỳ quan trọng nhưng trước đây rất khó quan sát trực tiếp. Điều này cung cấp dữ liệu thực tế để kiểm tra và tinh chỉnh các mô hình lý thuyết về sự tiến hóa của sao.

Ngoài ra, giả thuyết về hệ sao đôi là nguyên nhân gây ra sự mất khối lượng cực độ nhấn mạnh sự phức tạp của vũ trụ. Nó cho thấy cái chết của một ngôi sao không phải lúc nào cũng là một quá trình đơn độc mà thường bị ảnh hưởng bởi môi trường xung quanh và các tương tác hấp dẫn. Phát hiện này mở đường cho các cuộc khảo sát quy mô lớn hơn bằng kính thiên văn vô tuyến, hứa hẹn sẽ làm sáng tỏ thêm về các cơ chế đa dạng dẫn đến cái chết của các ngôi sao trong vũ trụ.

Khám phá này không có tác động trực tiếp đến các vấn đề kinh doanh hay xã hội của cộng đồng người Mỹ gốc Việt, nhưng nó là một chủ đề được những người quan tâm đến khoa học và công nghệ theo dõi.