NIH dưới thời Trump ngừng tài trợ nghiên cứu dùng mô thai nhi, đảo ngược chính sách thời Biden

Viện Y tế Quốc gia (NIH), cơ quan tài trợ nghiên cứu y sinh công lớn nhất thế giới, đã thông báo sẽ không còn tài trợ cho các nghiên cứu sử dụng mô thai nhi từ các ca phá thai tự nguyện. Lệnh cấm có hiệu lực ngay lập tức. Quyết định này đánh dấu nỗ lực mới nhất và quyết liệt nhất của chính quyền Tổng thống Trump nhằm chấm dứt loại hình nghiên cứu này, một mục tiêu mà các nhà hoạt động chống phá thai đã theo đuổi trong nhiều năm. Chính sách này đảo ngược quyết định của chính quyền Joe Biden vào năm 2021, vốn đã dỡ bỏ các hạn chế được áp đặt trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump vào năm 2019. Giám đốc NIH, Jay Bhattacharya, cho rằng lệnh cấm sẽ giúp hiện đại hóa cơ quan. Trong một tuyên bố, ông nói: “Quyết định này nhằm thúc đẩy khoa học bằng cách đầu tư vào các công nghệ đột phá có khả năng mô hình hóa sức khỏe và bệnh tật của con người tốt hơn.” Ông cũng nhấn mạnh rằng nghiên cứu do người dân đóng thuế tài trợ phải phản ánh “khoa học tốt nhất hiện nay và các giá trị của người dân Mỹ.” Năm tài khóa 2024, NIH đã tài trợ gần 60 triệu USD cho 77 dự án liên quan đến mô thai nhi. Các nhà khoa học vẫn có thể sử dụng mô từ các ca sẩy thai, nhưng mô từ phá thai tự nguyện thường được ưa chuộng hơn vì không có các vấn đề di truyền và dễ thu thập hơn. Mô thai nhi đã đóng vai trò quan trọng trong nghiên cứu bệnh tiểu đường, Alzheimer và phát triển các loại vắc-xin cho bệnh bại liệt, viêm gan A và bệnh dại.

Quyết định của NIH, dù được trình bày dưới góc độ hiện đại hóa khoa học, về bản chất là một động thái chính trị sâu sắc, thể hiện một thắng lợi quan trọng cho phong trào chống phá thai và các cử tri có quan điểm bảo thủ về xã hội, một bộ phận cốt lõi trong nền tảng ủng hộ của Tổng thống Trump.

Việc Giám đốc Bhattacharya viện dẫn “giá trị của người dân Mỹ” cho thấy rõ cuộc tranh luận này vượt ra ngoài khuôn khổ khoa học thuần túy và đi sâu vào “cuộc chiến văn hóa” của nước Mỹ. Chính sách này phản ánh sự phân cực chính trị, nơi các quyết định về tài trợ khoa học có thể thay đổi 180 độ sau mỗi kỳ bầu cử. Sự thay đổi liên tục từ Trump (hạn chế năm 2019), sang Biden (dỡ bỏ năm 2021), và quay lại Trump (cấm hoàn toàn năm 2026) tạo ra một môi trường bất ổn định, gây khó khăn cho các dự án nghiên cứu dài hạn và có thể làm nản lòng các nhà khoa học trong các lĩnh vực bị ảnh hưởng.

Mặc dù số tiền 60 triệu USD là một phần nhỏ trong ngân sách hàng tỷ đô la của NIH, việc cắt bỏ nó sẽ tác động trực tiếp và nghiêm trọng đến các lĩnh vực nghiên cứu cụ thể, có khả năng làm chậm tiến độ tìm ra phương pháp điều trị cho các bệnh như Alzheimer, tiểu đường và các bệnh truyền nhiễm mới. Lập luận về việc thay thế bằng các công nghệ mới là hợp lý, nhưng lệnh cấm đột ngột này đã cắt đứt một phương pháp nghiên cứu đã được chứng minh hiệu quả mà chưa có giải pháp thay thế hoàn toàn tương đương cho mọi ứng dụng. Điều này cho thấy sự ưu tiên dành cho hệ tư tưởng chính trị hơn là tính liên tục trong nghiên cứu khoa học.

Chính sách này có thể nhận được sự đồng tình từ một bộ phận người Mỹ gốc Việt, đặc biệt là những người theo Công giáo hoặc có quan điểm bảo thủ về xã hội và phản đối việc phá thai. Tuy nhiên, nó không có tác động kinh tế trực tiếp đến các doanh nghiệp nhỏ, ngành nail hay các vấn đề về thị thực, di trú của cộng đồng.