Thẩm Phán Liên Bang Chặn Luật Cấm Nhân Viên Di Trú Đeo Mặt Nạ Của California

Hôm thứ Hai, một thẩm phán liên bang đã chặn một đạo luật của California, vốn sẽ cấm các nhân viên di trú liên bang che mặt. Tuy nhiên, các nhân viên vẫn phải đeo bảng tên nhận dạng rõ ràng, ghi rõ cơ quan và số hiệu. California là tiểu bang đầu tiên cấm hầu hết các nhân viên thực thi pháp luật che mặt, sau các cuộc đột kích của Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE) tại Los Angeles.

Chính quyền Trump đã đệ đơn kiện vào tháng 11, cho rằng luật này đe dọa sự an toàn của các nhân viên và vi hiến. Thẩm phán Christina Snyder đưa ra phán quyết sơ bộ vì lệnh cấm mặt nạ không áp dụng cho cảnh sát tiểu bang, do đó tạo ra sự phân biệt đối xử với chính phủ liên bang.

Tuy nhiên, phán quyết vẫn giữ nguyên một điều khoản khác của luật, yêu cầu tất cả nhân viên thực thi pháp luật phải đeo bảng tên và số hiệu rõ ràng. Thẩm phán cũng để ngỏ khả năng về một luật tương lai nếu nó áp dụng cho tất cả các cơ quan thực thi pháp luật. Đáp lại, Thượng nghị sĩ tiểu bang Scott Weiner cho biết ông sẽ ngay lập tức đề xuất một dự luật mới bao gồm cả cảnh sát tiểu bang.

Phán quyết này là một thắng lợi chiến thuật, dù chỉ là tạm thời, cho chính quyền Trump trong cuộc đối đầu pháp lý kéo dài với các tiểu bang "thành phố trú ẩn" như California. Tuy nhiên, đây không phải là một thất bại hoàn toàn cho California. Lý do của thẩm phán mang tính kỹ thuật—cho rằng luật này phân biệt đối xử vì không áp dụng cho cảnh sát tiểu bang. Điều này tạo ra một lộ trình rõ ràng để các nhà lập pháp California thông qua một dự luật mới, toàn diện hơn, áp dụng cho tất cả lực lượng thực thi pháp luật, kể cả liên bang và tiểu bang.

Trọng tâm của cuộc tranh cãi này là sự xung đột giữa hai ưu tiên: sự an toàn của nhân viên và trách nhiệm giải trình. Chính phủ liên bang lập luận rằng việc che mặt là cần thiết để bảo vệ các nhân viên ICE khỏi bị quấy rối và bạo lực trong bối cảnh chính trị căng thẳng. Ngược lại, chính quyền California và các nhà hoạt động cho rằng các nhân viên không thể nhận dạng tạo ra sự sợ hãi trong các cộng đồng nhập cư và làm xói mòn niềm tin. Họ chỉ ra các trường hợp người dân nghĩ rằng họ đang bị bắt cóc bởi các nhóm vũ trang không rõ danh tính.

Vụ việc này là một ví dụ điển hình về sự phân quyền trong hệ thống chính trị Hoa Kỳ, nơi các tiểu bang có thể thách thức các chính sách liên bang thông qua hệ thống tòa án. Kết quả cuối cùng có thể tạo ra tiền lệ cho các tiểu bang khác đang tìm cách điều chỉnh hoạt động của các cơ quan liên bang trong phạm vi của họ.

Đối với cộng đồng người Việt tại California, đặc biệt là ở các khu vực như Orange County và San Jose, các hoạt động của ICE là một vấn đề gây lo ngại sâu sắc. Việc các nhân viên liên bang che mặt làm gia tăng sự sợ hãi và không chắc chắn, đặc biệt trong các gia đình có tình trạng di trú phức tạp. Nhiều người, nhất là thế hệ lớn tuổi, có thể không phân biệt được giữa nhân viên thực thi pháp luật và tội phạm khi đối mặt với các cá nhân vũ trang, che mặt. Phán quyết của thẩm phán duy trì yêu cầu về việc đeo bảng tên và số hiệu rõ ràng được xem là một bước tiến nhỏ nhưng quan trọng, giúp tăng cường tính minh bạch và trách nhiệm giải trình, điều mà các tổ chức cộng đồng đã vận động từ lâu.