Thống đốc Newsom đề xuất cải tổ giáo dục California, tìm cách tập trung quyền lực

Thống đốc California Gavin Newsom đã đề xuất một cuộc tái cấu trúc lớn hệ thống giáo dục của tiểu bang. Kế hoạch này sẽ tước bỏ quyền quản lý của Tổng Giám đốc Giáo dục công lập, một chức vụ do dân bầu, và chuyển giao quyền kiểm soát cho Hội đồng Giáo dục Tiểu bang do thống đốc bổ nhiệm.

Mục tiêu được tuyên bố là nhằm hợp lý hóa việc quản trị cho gần 6 triệu học sinh. Đề xuất này được đưa ra trong dự luật ngân sách, trích dẫn các báo cáo chỉ ra sự phức tạp và chồng chéo trong cơ cấu quản lý hiện tại.

Tổng Giám đốc Giáo dục hiện tại, ông Tony Thurmond, đã lên tiếng phản đối. Ông Thurmond, người cũng đang tranh cử chức thống đốc, nói rằng ông không được tham vấn về kế hoạch. Ông cho rằng đề xuất này chuyển quyền lực ra khỏi một quan chức mà cử tri California đã bầu để lãnh đạo các trường công lập của tiểu bang.

Kế hoạch của Thống đốc Newsom được ủng hộ bởi một báo cáo gần đây của Policy Analysis for California Education (PACE), một viện chính sách liên đại học, vốn kêu gọi một sự thay đổi tương tự.

Đề xuất của Thống đốc Newsom không đơn thuần là một thay đổi hành chính, mà thực chất là một nỗ lực tập trung quyền lực đáng kể đối với hệ thống giáo dục lớn nhất nước Mỹ. Về bản chất, đây là cuộc đối đầu giữa hai triết lý quản trị: một hệ thống phân quyền với một quan chức được bầu cử độc lập (Tổng Giám đốc Giáo dục) và một mô hình tập trung nơi thống đốc kiểm soát trực tiếp thông qua các cơ quan do mình bổ nhiệm.

Lập luận của chính quyền Newsom, được củng cố bởi các báo cáo từ các viện chính sách như PACE, là cấu trúc hiện tại quá manh mún, chồng chéo và thiếu trách nhiệm giải trình rõ ràng. Họ cho rằng việc thống nhất quyền lực dưới Hội đồng Giáo dục do thống đốc bổ nhiệm sẽ tạo ra một bộ máy mạch lạc, hiệu quả hơn. Tuy nhiên, phe chỉ trích, dẫn đầu là đối thủ chính trị và Tổng Giám đốc hiện tại Tony Thurmond, xem đây là một 'cuộc chiếm đoạt quyền lực'. Họ cho rằng việc này làm suy yếu ý chí của cử tri, những người đã bầu ra một người đại diện riêng để giám sát giáo dục, tách biệt khỏi văn phòng thống đốc.

Điểm mấu chốt của sự thay đổi này nằm ở trách nhiệm giải trình. Bằng cách tập trung gần như toàn bộ quyền lực, thống đốc tương lai sẽ không thể đổ lỗi cho một hệ thống phức tạp nếu kết quả giáo dục của tiểu bang, vốn đang trì trệ, không được cải thiện. Mọi thành công hay thất bại trong việc phục vụ 6 triệu học sinh California sẽ thuộc về họ một cách trực tiếp hơn.

Đối với cộng đồng người Mỹ gốc Việt đông đảo tại California, thay đổi này có tác động trực tiếp vì nhiều gia đình có con em đang theo học trong hệ thống trường công lập. Việc tập trung quyền lực vào tay thống đốc có thể dẫn đến những thay đổi chính sách nhanh chóng hơn về chương trình giảng dạy, tài trợ cho các trường học địa phương, và các chương trình hỗ trợ học sinh. Phụ huynh gốc Việt sẽ cần theo dõi xem cấu trúc quản trị mới này ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục và các nguồn lực tại các khu học chánh có đông người Việt sinh sống như thế nào.