Trump Yêu Cầu Elon Musk Tăng Cường Starlink Tại Iran Để Chống Tắt Internet

Tổng thống Trump đã yêu cầu Elon Musk đảm bảo dịch vụ Internet vệ tinh Starlink hoạt động ổn định hơn tại Iran. Mục đích là để chống lại nỗ lực của chính phủ Iran trong việc cắt Internet trong bối cảnh các cuộc biểu tình bị đàn áp bạo lực. Các báo cáo cho biết hàng nghìn người đã thiệt mạng. SpaceX, công ty vận hành Starlink, dường như đã làm việc để giải quyết vấn đề này trước khi ông Trump liên lạc. Công nghệ phá sóng của chính phủ Iran đã gây ra tình trạng mất gói dữ liệu của Starlink từ 30% đến 80%. Một nhóm hỗ trợ người Iran cho biết một bản cập nhật gần đây đã giảm tỷ lệ này xuống còn khoảng 10%, nhưng mô tả tình hình là một "trò chơi mèo vờn chuột". Nhà Trắng xác nhận ông Trump đã nói chuyện với Musk về vấn đề này. Dù Starlink là bất hợp pháp ở Iran và chính quyền đang tịch thu các đĩa thu sóng, dịch vụ này vẫn được Hoa Kỳ ủng hộ. Năm 2022, chính quyền Biden đã cấp giấy phép chung cho phép các công ty Mỹ cung cấp dịch vụ Internet cho người dân Iran.

Sự can thiệp trực tiếp của Tổng thống Trump vào hoạt động của Starlink tại Iran đánh dấu một bước tiến quan trọng trong việc sử dụng công nghệ của khu vực tư nhân làm công cụ chính sách đối ngoại của Hoa Kỳ. Đây không phải là một sự thay đổi đột ngột mà là sự leo thang của một chiến lược đã có từ trước. Chính quyền Biden vào năm 2022 đã tạo hành lang pháp lý cho phép Starlink hoạt động tại Iran, nhưng hành động của ông Trump mang tính công khai và cá nhân hơn, biến một công ty tư nhân thành một tác nhân gần như bán chính thức trong chiến lược địa chính trị của Mỹ. Sự kiện này cho thấy một thực tế mới: các cuộc đối đầu giữa chính phủ và người dân giờ đây có thêm một mặt trận công nghệ. Cuộc "mèo vờn chuột" giữa kỹ thuật phá sóng của Iran và các bản cập nhật của SpaceX là hình ảnh tiêu biểu cho cuộc chiến kiểm soát thông tin trong thế kỷ 21. Nó chứng tỏ rằng việc cung cấp Internet không phải là một giải pháp toàn năng, mà là một cuộc chạy đua vũ trang công nghệ không ngừng nghỉ. Đối với các quốc gia duy trì sự kiểm soát chặt chẽ trên không gian mạng, như Việt Nam, diễn biến ở Iran là một tình huống đáng chú ý. Khả năng một công ty Mỹ, với sự hậu thuẫn của chính phủ, có thể cung cấp truy cập Internet không bị kiểm duyệt cho người dân đặt ra những câu hỏi phức tạp về chủ quyền số. Dù không có dấu hiệu nào cho thấy một kịch bản tương tự sẽ xảy ra ở Việt Nam, nó tạo ra một tiền lệ về cách công nghệ vệ tinh có thể được sử dụng để thách thức các hàng rào kiểm soát thông tin của nhà nước.

Sự kiện này không có tác động trực tiếp đến các vấn đề kinh doanh hay thị thực của cộng đồng người Việt tại Hoa Kỳ. Tuy nhiên, nó phản ánh một trải nghiệm chung của nhiều cộng đồng diaspora: việc sử dụng công nghệ mới để duy trì kết nối và theo dõi các diễn biến chính trị ở quê nhà, đặc biệt khi các kênh thông tin chính thức bị chính quyền kiểm soát.