Trump đề cử Kevin Warsh lãnh đạo Fed, dấy lên tranh cãi về tính độc lập của ngân hàng trung ương

WASHINGTON – Tổng thống Donald Trump đã đề cử ông Kevin Warsh làm Chủ tịch Cục Dự Trữ Liên Bang (Fed). Động thái này có thể mang lại những thay đổi lớn cho ngân hàng trung ương quyền lực nhất thế giới.

Nếu được Thượng viện chấp thuận, ông Warsh sẽ thay thế Chủ tịch hiện tại Jerome Powell, người bị ông Trump chỉ trích gay gắt vì không cắt giảm lãi suất đủ nhanh. Ông Trump đã ca ngợi ông Warsh trên mạng xã hội, nhưng cũng nói rằng ứng cử viên này "chắc chắn muốn cắt giảm lãi suất".

Ông Warsh, 55 tuổi, từng là thống đốc Fed từ năm 2006 đến 2011. Trong quá khứ, ông ủng hộ lãi suất cao hơn để kiểm soát lạm phát, trái ngược với yêu cầu của ông Trump. Tuy nhiên, gần đây ông lại lên tiếng ủng hộ lãi suất thấp hơn.

Việc đề cử đã gây ra phản ứng trái chiều. Thị trường tài chính chứng kiến đồng USD và lợi suất trái phiếu tăng, trong khi chứng khoán và vàng giảm. Tại Quốc hội, Thượng nghị sĩ Cộng hòa Thom Tillis tuyên bố sẽ phản đối cho đến khi một cuộc điều tra về ông Powell được giải quyết, có khả năng làm phức tạp quá trình phê chuẩn. Thượng nghị sĩ Dân chủ Elizabeth Warren cáo buộc ông Warsh thay đổi quan điểm để làm hài lòng ông Trump.

Việc đề cử Kevin Warsh là nỗ lực rõ ràng nhất của Tổng thống Trump nhằm áp đặt ảnh hưởng chính trị lên một Cục Dự Trữ Liên Bang (Fed) vốn được thiết kế để hoạt động độc lập. Vấn đề cốt lõi là sự mâu thuẫn trong quan điểm của chính ông Warsh: từ một người có quan điểm cứng rắn, ủng hộ lãi suất cao trong quá khứ, nay lại có những phát biểu phù hợp với yêu cầu hạ lãi suất của ông Trump. Điều này làm dấy lên nghi ngờ rằng liệu đây là sự thay đổi trong tư duy kinh tế hay chỉ là một động thái chính trị để đảm bảo vị trí.

Phản ứng của thị trường cho thấy sự không chắc chắn. Việc đồng USD và lợi suất trái phiếu tăng nhẹ có thể phản ánh kỳ vọng rằng bản năng "diều hâu" trước đây của Warsh sẽ trỗi dậy, hoặc thị trường đang định giá rủi ro từ một cuộc chiến xác nhận gay gắt tại Thượng viện. Sự phản đối từ cả hai đảng – đáng chú ý là từ một Thượng nghị sĩ Cộng hòa như Thom Tillis – cho thấy con đường của ông Warsh sẽ không dễ dàng.

Đối với các nền kinh tế mới nổi như Việt Nam, sự thay đổi lãnh đạo tại Fed luôn mang ý nghĩa quan trọng. Một Fed chịu áp lực chính trị và khó đoán định sẽ tạo ra thách thức lớn cho Ngân hàng Nhà nước Việt Nam trong việc điều hành tỷ giá và chính sách tiền tệ. Nếu ông Warsh thực sự tuân theo yêu cầu của ông Trump và cắt giảm lãi suất mạnh mẽ, áp lực lên đồng Việt Nam có thể giảm bớt trong ngắn hạn. Tuy nhiên, nếu ông quay trở lại lập trường chống lạm phát, Hà Nội sẽ phải đối mặt với rủi ro dòng vốn chảy ra và tỷ giá USD/VND gia tăng, buộc phải có những điều chỉnh chính sách có thể ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế.

Chính sách lãi suất của Fed ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí sinh hoạt và kinh doanh của người Mỹ gốc Việt. Nếu ông Warsh giữ lãi suất cao, các khoản vay cho doanh nghiệp nhỏ, như tiệm nail hay nhà hàng, sẽ trở nên đắt đỏ hơn, gây khó khăn cho việc mở rộng kinh doanh. Lãi suất thế chấp mua nhà cũng sẽ tăng, ảnh hưởng đến khả năng sở hữu nhà của các gia đình. Ngược lại, việc cắt giảm lãi suất theo yêu cầu của ông Trump có thể giúp giảm chi phí đi vay, nhưng cũng có nguy cơ thúc đẩy lạm phát, làm tăng giá cả hàng hóa và dịch vụ.