63 triệu USD — đó là số tiền mà chiến dịch tranh cử của Thượng nghị sĩ John Cornyn cùng các nhóm liên minh đã chi ra từ mùa thu năm 2025 đến nay, theo AP, để bảo vệ một ghế mà lẽ ra không ai ngờ phải tốn công bảo vệ. Thế mà ghế đó vẫn đang lung lay.
Đây không phải sự ưu đãi bình đẳng. Đây là nghệ thuật của một người không muốn trả giá khi đặt cược sai.
Màn trình diễn "Air Force One" và nghệ thuật không chọn bên
Ngày 15/5/2026, khi Air Force One hạ cánh xuống Corpus Christi, Texas, Thượng nghị sĩ John Cornyn đã ở trên đó — bay cùng Tổng thống Donald Trump, đăng ảnh lên mạng xã hội như thể sự hiện diện vật lý bên cạnh tổng thống là bằng chứng về sự ủng hộ chính trị. Nhưng khi Trump phát biểu trước đám đông, ông không nói điều Cornyn muốn nghe.
"Chúng ta có một tổng chưởng lý xuất sắc, Ken Paxton. Ken đâu rồi? Chào Ken," Trump nói. Rồi ngay sau đó: "Chúng ta có một thượng nghị sĩ xuất sắc, John Cornyn. Chào John." Và tiếp theo là Wesley Hunt, ứng viên thứ ba, cũng được Trump gọi là "người bạn của tôi đang làm rất tốt." Theo AP, Trump thừa nhận ông "gần như đã quyết định" sẽ ủng hộ ai — nhưng không chịu nói tên.
Đây không phải sự ưu đãi bình đẳng. Đây là nghệ thuật của một người không muốn trả giá khi đặt cược sai.
Ba ứng viên, ba con dao hai lưỡi
John Cornyn đang tranh cử nhiệm kỳ thứ năm. Ông có kinh nghiệm, có mạng lưới, và có sự hậu thuẫn rõ ràng từ lãnh đạo Thượng viện — Lãnh đạo phe đa số John Thune và Thượng nghị sĩ Tim Scott, Chủ tịch Ủy ban Bầu cử Thượng viện Cộng hòa (NRSC), đều công khai thúc giục Trump ủng hộ ông. Scott thậm chí tuyên bố thẳng trên kênh Fox News vào ngày 13/5/2026, theo AP: "Rất có khả năng chúng ta sẽ không giữ được Texas nếu John Cornyn không phải là ứng viên của chúng ta.
Nhưng Cornyn mang theo hai vết thương trong mắt cử tri Cộng hòa cơ sở Texas: ông từng tỏ thái độ lạnh nhạt với chiến dịch phục hồi của Trump năm 2024, và ông là đồng tác giả của đạo luật kiểm soát súng đạn thông qua sau vụ xả súng trường tiểu học Robb ở Uvalde năm 2022 — làm 19 học sinh và 2 giáo viên thiệt mạng. Với cử tri đảng Cộng hòa ở Texas, cây súng không đơn giản là vũ khí — đó là biểu tượng văn hóa và bản sắc chính trị.
Ken Paxton là trường hợp ly kỳ nhất trong bộ ba. Cựu Tổng chưởng lý Texas này đã vượt qua cuộc bỏ phiếu luận tội (impeachment) về tội gian lận vào năm 2023 — được Thượng viện Texas tha bổng — và trở lại như một người hùng trong mắt một bộ phận cử tri bảo thủ xem vụ luận tội là trò chính trị. Nhưng Paxton còn đối mặt với cáo buộc ngoại tình từ chính vợ mình, Thượng nghị sĩ tiểu bang Angela Paxton. Đây là kiểu tai tiếng khó bào chữa trong một cuộc bầu cử toàn tiểu bang.
Wesley Hunt, dân biểu liên bang nhiệm kỳ thứ hai từ khu vực Houston, là ứng viên trẻ nhất và gia nhập cuộc đua muộn nhất. Ông đã ủng hộ Trump sớm trong chiến dịch tranh cử tổng thống năm 2024, được mời phát biểu giờ vàng tại Đại hội Toàn quốc Đảng Cộng hòa ở Milwaukee, và đang định vị bản thân như làn gió mới không mang theo vali hành lý chính trị của hai đối thủ kia.
Tại sao Trump không chọn?
Câu trả lời ngắn: vì cả ba lựa chọn đều có rủi ro, và Trump không muốn chịu trách nhiệm nếu người ông chọn thua.
Nhưng câu trả lời dài hơn phức tạp hơn nhiều. Trump đã từng thể hiện khả năng "bẻ lái" kết quả sơ bộ bằng một dòng tweet — ông đã làm vậy ở Georgia, ở Pennsylvania, ở nhiều tiểu bang khác. Việc ông từ chối làm điều đó ở Texas trước ngày 3/3 (ngày bầu cử sơ bộ) — và thay vào đó đợi đến phút chót — cho thấy ông đang cân nhắc kỹ các yếu tố sau:
Thứ nhất, nếu ông ủng hộ Cornyn và Cornyn thua, đó là vết nhơ cho "thương hiệu Trump." Cơ sở đảng Texas đã bầy tỏ thái độ với Cornyn qua nhiều cuộc thăm dò — ông không được lòng những cử tri bảo thủ nhất.
Thứ hai, nếu ông ủng hộ Paxton và Paxton thắng sơ bộ nhưng thua ở bầu cử chính vào tháng 11, đó là thảm họa. Theo AP, lãnh đạo Đảng Cộng hòa lo ngại ghế Texas sẽ tiêu tốn hàng trăm triệu USD để bảo vệ với Paxton là ứng viên — tiền và nguồn lực mà đảng này cần ở những chiến trường khác.
Thứ ba, Hunt là lá bài sạch nhất — nhưng một cuộc thăm dò chưa công bố vào đầu tháng 5/2026 (được nhắc đến gián tiếp qua việc chiến dịch Cornyn bắt đầu tấn công Hunt) cho thấy Hunt đang có đà. Nếu Hunt vào được vòng hai (runoff) ngày 26/5, cuộc đua sẽ thực sự mở.
Ý nghĩa cấu trúc: Kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ 2026 và bài toán Thượng viện
Texas không phải là tiểu bang dao động (swing state) ở cấp liên bang theo nghĩa truyền thống — đảng Cộng hòa giữ ghế Thượng viện này liên tục từ thập niên 1990. Nhưng "an toàn" và "miễn phí" là hai chuyện khác nhau.
Nhìn lại, Ted Cruz đã thắng Beto O'Rourke năm 2018 chỉ với khoảng cách gần 2,6 điểm phần trăm, theo Ủy ban Bầu cử Liên bang (FEC). Năm 2024, Cruz thắng Colin Allred với khoảng cách rộng hơn — khoảng 12 điểm phần trăm theo AP — nhưng đó là năm Trump dẫn đầu phiếu đảng Cộng hòa toàn quốc. Bầu cử giữa nhiệm kỳ luôn bất lợi hơn cho đảng cầm quyền.
Democrats Texas đang có cuộc đua sơ bộ riêng giữa Dân biểu James Talarico và Dân biểu Jasmine Crockett — ứng viên được cử tri cấp tiến ưa thích. Crockett đã nổi lên như một ngôi sao chính trị trong cộng đồng người Mỹ gốc Phi và cử tri trẻ sau nhiều lần đối đầu nảy lửa ở Quốc hội được lan truyền rộng rãi trên mạng xã hội. Nếu bên Dân chủ chọn được ứng viên mạnh và bên Cộng hòa phải chi hàng trăm triệu để bảo vệ một Paxton đầy tai tiếng — đó là công thức lãng phí nguồn lực đúng lúc đảng cần tập trung vào các ghế Thượng viện cạnh tranh hơn ở Arizona, Nevada hay Michigan.
Góc nhìn cộng đồng người Mỹ gốc Việt tại Texas
Cộng đồng người Việt tại Texas — đặc biệt là khu vực Houston, nơi ước tính có hơn 100.000 người Việt sinh sống theo số liệu điều tra dân số năm 2020 của Cục Điều tra Dân số Mỹ (U.S. Census Bureau) — không phải là khối cử tri đồng nhất trong cuộc đua này.
Một bộ phận đáng kể người Mỹ gốc Việt tại Houston là cử tri Cộng hòa trung thành, đặc biệt thế hệ di cư đầu tiên và thế hệ thứ hai chịu ảnh hưởng sâu của ký ức năm 1975. Với nhóm này, Paxton và Hunt đều có sức hút — Paxton vì hình ảnh "chiến sĩ bảo thủ không khuất phục" sau vụ luận tội, Hunt vì mối liên hệ trực tiếp với khu vực Houston nơi ông đại diện tại Hạ viện.
Tuy nhiên, một lớp cử tri trẻ hơn, nhiều người trong số họ là chủ doanh nghiệp nhỏ trong ngành nhà hàng, nail, và dịch vụ, đang ngày càng chú ý đến vấn đề kinh tế thực chất hơn là lòng trung thành đảng phái. Chủ tịch Ủy ban Toàn quốc Đảng Dân chủ (DNC) Ken Martin đã nhấn mạnh sau bài phát biểu của Trump ở Corpus Christi rằng "chi phí điện, nhà ở và thực phẩm đang tăng trong khi việc làm biến mất với tốc độ cao nhất cả nước" ở Texas — theo AP. Đây là ngôn ngữ chạm trúng lo lắng của những hộ kinh doanh nhỏ, bao gồm hàng nghìn gia đình người Việt đang vật lộn với giá thuê mặt bằng và chi phí vận hành.
Wesely Hunt — người đại diện cho một phần khu vực Houston bao gồm nhiều cộng đồng đa dạng — sẽ phải thể hiện rõ hơn lập trường về kinh tế và nhập cư nếu muốn giữ và mở rộng liên minh cử tri ở vùng ngoại ô Houston đang thay đổi nhanh chóng về nhân khẩu học.
Whataburger, màn diễn và nền chính trị Mỹ năm 2026
Sau bài phát biểu ở cảng Corpus Christi — nơi Bộ trưởng Năng lượng Chris Wright vừa phê duyệt mở rộng xuất khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) thêm 12% tại cơ sở Cheniere Energy, làm đây trở thành dự án xuất khẩu LNG lớn thứ hai nước Mỹ, theo AP — Trump ghé vào một quán Whataburger địa phương, tuyên bố mua hamburger cho tất cả mọi người có mặt.
Hành động này không phải ngẫu nhiên. Đó là ngôn ngữ chính trị được thiết kế cho mạng xã hội: dân dã, hào phóng, Texan. Whataburger là biểu tượng văn hóa Texas đủ mạnh để trở thành khoảnh khắc viral — và viral chính là thứ Trump cần để duy trì sự hiện diện trong cuộc đua mà ông vẫn chưa chính thức bước vào.
Nhưng sự kết hợp này — quyết định LNG tỷ đô và màn mua hamburger — minh họa rõ nét cách Trump vận hành: chính sách lớn được thực hiện yên lặng trong hậu trường (thông qua bổ nhiệm và quyết định của bộ trưởng), còn sân khấu công cộng được dành cho những màn trình diễn cảm xúc tạo kết nối trực tiếp với cử tri.
Triển vọng và những kịch bản có thể xảy ra
Nếu không ai đạt 50% trong kỳ bỏ phiếu sơ bộ ngày 3/3/2026, hai ứng viên dẫn đầu sẽ vào vòng hai ngày 26/5/2026. Đây là lúc lá bài Trump có thể quyết định tất cả — hoặc có thể trở nên không còn cần thiết.
Kịch bản 1 — Cornyn qua vòng một: Ít có khả năng nhất. Điều này đòi hỏi Hunt không đủ mạnh để chia phiếu Paxton đủ nhiều, và cơ sở bảo thủ bỏ phiếu thực dụng. Lãnh đạo Thượng viện Cộng hòa sẽ thở phào.
Kịch bản 2 — Cornyn đấu Paxton ở runoff (vòng hai): Trump gần như chắc chắn sẽ phải chọn. Áp lực từ Thune và Scott sẽ tăng mạnh. Nhưng cơ sở đảng Texas có thể ép Trump theo hướng ngược lại.
Kịch bản 3 — Hunt bứt lên, vào runoff: Đây là kịch bản mà Trump có thể hài lòng nhất — Hunt là lựa chọn "sạch" ông có thể ủng hộ mà không cần thanh minh về quá khứ của Cornyn hay tai tiếng của Paxton.
Bất kể kịch bản nào, cuộc đua Texas 2026 đã trở thành phép thử cho câu hỏi trung tâm của chính trị Cộng hòa sau Trump: liệu trung thành với Trump có đủ để thắng, hay ứng viên vẫn cần phải sạch hồ sơ theo nghĩa truyền thống?
Kết luận: Sự im lặng có giá của Trump
Trong chính trị, đôi khi im lặng nói nhiều hơn tuyên bố. Việc Trump bay cùng Cornyn trên Air Force One nhưng từ chối ủng hộ ông trước đám đông là thông điệp kép: đủ để Cornyn không sụp đổ hoàn toàn, nhưng không đủ để dẹp yên Paxton và Hunt.
Đây là chiến thuật quen thuộc của Trump — duy trì đòn bẩy bằng cách không bao giờ hoàn toàn cam kết. Nhưng lần này, ván cược lớn hơn: một ghế Thượng viện tại tiểu bang lớn thứ hai nước Mỹ, trong bối cảnh đảng Cộng hòa cần giữ vững Thượng viện trước kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ tháng 11/2026 vốn được dự báo là cạnh tranh khốc liệt.
Cộng đồng người Việt ở Houston — và rộng hơn là tại Texas — sẽ là một trong những nhân tố đáng theo dõi trong cuộc bầu cử này: không phải vì họ sẽ quyết định kết quả, mà vì cách họ bỏ phiếu phản ánh sự dịch chuyển sâu hơn trong liên minh bảo thủ mà Đảng Cộng hòa đang cố gắng xây dựng và duy trì ở một Texas đang đổi thay.