Cuộc đua Thượng viện Texas năm 2026 giữa ông James Talarico và ông Ken Paxton đang phơi bày một nghịch lý đáng chú ý ở vùng biên giới: cử tri gốc Latino, nhiều người từng ủng hộ ông Trump vì muốn siết an ninh biên giới, nay ngày càng lo lắng trước chiến dịch trục xuất hàng loạt của chính quyền Trump. Với cộng đồng gốc Việt tại Texas — nhiều người làm chủ tiệm nail, nhà hàng, xưởng sửa xe và thường thuê lao động nhập cư đa sắc tộc — diễn biến này không xa lạ: nỗi sợ ICE lan rộng có thể ảnh hưởng trực tiếp tới nguồn lao động và cả việc khách hàng gốc Latino có dám ra ngoài mua sắm, sửa xe hay không, theo ghi nhận của Texas Tribune.
Nỗi sợ bị trục xuất có thể khiến số liệu tội phạm giảm trông đẹp hơn thực tế.
Từ chống vượt biên sang sợ bị trục xuất
Năm 2024, Eagle Pass từng là biểu tượng cho làn sóng đòi siết an ninh biên giới, khi hàng ngàn cảnh sát và Vệ binh Quốc gia được điều tới tuần tra sông Rio Grande và ông Trump thắng Quận Maverick với 59% phiếu. Nhưng đến tháng 7/2026, khi ông Talarico ghé Eagle Pass, số vụ vượt biên trái phép đã gần mức thấp lịch sử dưới các chính sách di trú của chính quyền Trump — vậy mà tâm lý cử tri lại chuyển từ bất bình về vượt biên sang lo sợ chiến dịch trục xuất. Một khảo sát được Texas Tribune trích dẫn cho thấy một trong năm chủ doanh nghiệp gốc Hispanic ở Texas đã có ít nhất một nhân viên bị trục xuất.
Đây chính là mắt xích khiến câu chuyện này chạm tới cộng đồng gốc Việt tại Texas dù không trực tiếp liên quan tới người Việt: các chủ tiệm nail, tiệm ăn, xưởng sửa xe gốc Việt ở Houston và vùng duyên hải Vịnh Mexico thường thuê lao động nhập cư đa sắc tộc — khi nỗi sợ ICE lan rộng, nó ảnh hưởng trực tiếp tới nguồn lao động và cả việc khách hàng gốc Latino có dám ra ngoài mua sắm, sửa xe hay không.
Bài học từ Secure Communities
Lịch sử từng cho thấy hệ quả của việc siết thực thi di trú ở cấp cộng đồng. Sau khi ICE triển khai chương trình Secure Communities năm 2008 để nhận diện người nhập cư trong các nhà tù địa phương, tỷ lệ nạn nhân gốc Latino chịu khai báo tội phạm với cảnh sát đã giảm khoảng 30%, theo dữ liệu mà inkl trích dẫn. Cảnh sát trưởng ở Los Angeles và Houston từng công khai cho rằng nỗi sợ bị trục xuất là nguyên nhân khiến báo cáo tội phạm từ cư dân gốc Latino sụt giảm. Điều này đặt ra nghi vấn: liệu số liệu tội phạm giảm mạnh ở Texas — giảm 13% từ năm 2024 sang 2025 theo Texas Department of Public Safety — phản ánh an toàn thực sự hay chỉ là hệ quả của việc nạn nhân không dám tố cáo.
Hai cách tiếp cận, một cử tri đoàn dao động
Ông Talarico đã công bố kế hoạch an ninh biên giới riêng, bao gồm tuyển thêm nhân viên tuần tra biên giới và thẩm phán di trú, đồng thời phản đối kế hoạch xây tường qua Công viên Quốc gia Big Bend. Ngược lại, chiến dịch của ông Paxton chỉ trích ông Talarico vì từng bỏ phiếu chống hai luật di trú tiểu bang, và tuyên bố nhận được ủng hộ từ nghiệp đoàn lớn nhất của các nhân viên tuần tra biên giới.
Về mặt pháp lý, bối cảnh còn phức tạp hơn khi Tối cao Pháp viện Mỹ gần đây ra phán quyết hạn chế quyền khiếu nại của người bị từ chối ở giai đoạn sàng lọc sợ hãi có cơ sở, khiến con đường xin tị nạn hợp pháp ngày càng hẹp lại — một chi tiết mà cử tri gốc Việt từng trải qua hành trình tị nạn nên đặc biệt lưu tâm.
Điều cần theo dõi
Cuộc bầu cử Thượng viện Texas sẽ là phép thử cho việc liệu cử tri biên giới — nhiều người vẫn là Cộng hòa — có sẵn sàng ủng hộ một chính sách di trú "cứng nhưng có kiểm soát" hay không. Với cộng đồng gốc Việt làm chủ doanh nghiệp nhỏ tại Texas, câu hỏi thực tế là: liệu lực lượng lao động nhập cư mà nhiều tiệm đang dựa vào có còn ổn định, và liệu khách hàng gốc Latino có còn dám ra đường.