Sạt lở đường và mất điện diện rộng cản trở cứu hộ sau động đất 7,7 độ ở Indonesia

Con số 47 người chết không phải là điểm dừng, mà là một cột mốc đang di chuyển. Cơ quan Giảm nhẹ Thiên tai Quốc gia Indonesia (BNPB) nâng số tử vong từ 40 lên 47 chỉ trong vòng chưa đầy một ngày sau trận động đất, một dấu hiệu cho thấy công tác kiểm đếm còn lâu mới hoàn tất. Khoảng 50 người khác bị thương, theo con số mà giới chức cứu hộ ghi nhận ngay trong ngày xảy ra thảm họa.

Vì sao cứu hộ chạy sau thiên tai

Vấn đề cốt lõi không phải là thiếu nhân lực, mà là hạ tầng bị cắt đứt đúng lúc cần nó nhất. Con đường núi dài hàng trăm dặm nối các vùng của Flores, Trans-Flores, bị sạt lở chặn đứng ngay tại khu vực Ende, khiến đội cứu hộ chưa thể tiếp cận Nagekeo, nơi gần tâm chấn nhất. Khi đường bộ tê liệt, việc đưa máy xúc, đội chó nghiệp vụ hay thuốc men vào các bản làng miền núi trở thành bài toán đo bằng giờ, không phải bằng ngày. Đây là lý do các chính phủ và tổ chức quốc tế phải nhảy vào bằng phương tiện thay thế: Liên minh châu Âu đề nghị dùng vệ tinh quan sát Trái đất để hỗ trợ định vị, theo lời Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen viết trên mạng xã hội X, rằng châu Âu sẵn sàng triển khai hệ thống vệ tinh Copernicus để hỗ trợ công tác tìm kiếm cứu nạn và bày tỏ sự đồng hành cùng Indonesia, được Jakarta Post dẫn lại.

Song song đó, cảnh báo sóng thần ban đầu rồi bị dỡ bỏ cho thấy mức độ bất định trong những giờ đầu. Sóng cao tới 1,6 mét được ghi nhận tại một số vùng ven biển Flores, đủ để gây thiệt hại cục bộ nhưng không tạo ra kịch bản thảm khốc như giới chức từng lo ngại. Việc mất điện và mất sóng viễn thông trên diện rộng lại làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu thông tin, khiến các đội cứu hộ nhiều lúc phải suy đoán vị trí nạn nhân hơn là xác nhận qua báo cáo trực tiếp.

Bài học từ 1992 và 2004

Flores không xa lạ với thảm họa dạng này. Cùng hòn đảo này từng hứng chịu một trận động đất 7,7 độ hồi năm 1992, kéo theo sóng thần và làm khoảng 2.500 người thiệt mạng. Khoảng cách hơn ba thập niên giữa hai trận động đất tương đương về cường độ cho thấy vùng biển ngoài khơi Flores vẫn tích tụ năng lượng địa chấn đáng kể, và các công trình dân sinh ở khu vực ít nhà cao tầng này vẫn dễ tổn thương trước rung chấn mạnh. Xa hơn về ký ức khu vực, trận động đất 9,1 độ ngoài khơi Sumatra năm 2004 đã gây ra sóng thần giết chết khoảng 220.000 người trên khắp khu vực châu Á - Thái Bình Dương, một lời nhắc rằng cảnh báo sóng thần ở Indonesia không bao giờ là thủ tục hình thức.

Việc cần theo dõi tiếp

Chính phủ Indonesia đã gửi 50.000 gói hàng cứu trợ nặng tổng cộng 275 tấn đến khu vực bị ảnh hưởng, nhưng số lượng hàng cứu trợ không đồng nghĩa với việc hàng đã đến tay người cần nó khi đường sá còn tắc nghẽn. Ba điểm đáng chú ý trong những ngày tới: tốc độ thông đường ở Ende và Nagekeo, khả năng dư chấn (đã ghi nhận mạnh nhất ở mức 6,1 độ) gây sập thêm công trình đã suy yếu, và liệu số người chết có tiếp tục tăng khi các đội cứu hộ tiếp cận được những khu vực còn bị cô lập. Đây là thảm họa thiên nhiên xảy ra ở một quốc gia khác, không phải sự kiện có cơ chế tác động trực tiếp và khác biệt đến cộng đồng người Việt tại Mỹ; độc giả quan tâm hỗ trợ nhân đạo có thể theo dõi các kênh cứu trợ quốc tế đang hoạt động tại hiện trường.

Đọc các bản tin gốc tại các liên kết nguồn bên dưới.