Malaysia hủy bỏ bài kiểm tra đầu vào lớp một cho trẻ 6 tuổi sau khi vấp phải chỉ trích

KUALA LUMPUR – Chính phủ Malaysia đã hủy bỏ kế hoạch áp dụng “bài kiểm tra chẩn đoán” đối với trẻ sáu tuổi để nhập học tiểu học. Quyết định được đưa ra sau những lo ngại rằng yêu cầu này mang tính phân biệt đối xử và cản trở cơ hội của những trẻ không đạt.

Thủ tướng Anwar Ibrahim đã công bố sự thay đổi này tại quốc hội hôm 27/1, chỉ một tuần sau khi chính phủ cho biết sẽ hạ tuổi nhập học từ bảy xuống sáu tuổi. Việc nhập học sớm là tự nguyện.

Ông Anwar cho biết bài kiểm tra ban đầu được đề xuất để đánh giá sự sẵn sàng của trẻ, nhưng sau đó chính phủ nhận thấy nó có thể gây ra hậu quả tâm lý nếu một đứa trẻ bị cho là kém thông minh hơn.

Kế hoạch này, một phần của Lộ trình Giáo dục Quốc gia 2026-2035, đã gây ra lo ngại từ các chính trị gia và nhà giáo dục về việc liệu các trường có đủ cơ sở vật chất và giáo viên để đáp ứng số lượng học sinh lớn hơn hay không. Phe đối lập và Công đoàn Giáo viên Quốc gia cũng đặt câu hỏi về khả năng thực hiện và nguy cơ thiếu hụt giáo viên trầm trọng hơn.

Việc Thủ tướng Anwar Ibrahim nhanh chóng đảo ngược chính sách cho thấy sự nhạy bén của chính quyền ông trước áp lực dư luận và phản biện từ các đảng đối lập cũng như các nghiệp đoàn chuyên môn. Đây không chỉ là một quyết định về giáo dục, mà còn là một động thái chính trị thực dụng nhằm tránh một cuộc khủng hoảng về cả hậu cần và niềm tin của công chúng.

Sự việc này phơi bày một mâu thuẫn cố hữu trong cải cách giáo dục ở nhiều nước châu Á: cuộc chạy đua nhằm bắt đầu giáo dục chính quy sớm hơn để tăng tính cạnh tranh toàn cầu thường xung đột với thực tế về cơ sở hạ tầng và nguồn nhân lực. Những lo ngại được nêu ra ở Malaysia – thiếu lớp học, thiếu giáo viên, và áp lực lên trẻ nhỏ – là vấn đề chung của nhiều hệ thống giáo dục trong khu vực đang cố gắng hiện đại hóa quá nhanh.

Quyết định loại bỏ bài kiểm tra cho thấy sự thừa nhận rằng việc đánh giá và dán nhãn học thuật cho trẻ em khi mới sáu tuổi có thể gây ra những tổn thương tâm lý lâu dài và tạo ra sự bất bình đẳng ngay từ vạch xuất phát. Thay vì chỉ tập trung vào việc “sàng lọc”, chính sách giờ đây dường như ưu tiên hơn việc đảm bảo quyền tiếp cận giáo dục phổ thông một cách công bằng. Sự thay đổi này, dù có thể bị coi là thiếu quyết đoán, nhưng cũng có thể được xem là một hành động quản trị có trách nhiệm, ưu tiên phúc lợi của trẻ em hơn là một mục tiêu cải cách còn nhiều tranh cãi.

Cuộc tranh luận ở Malaysia phản ánh một áp lực quen thuộc đối với nhiều gia đình gốc Việt ở hải ngoại: sự tập trung cao độ vào thành tích học tập từ khi còn nhỏ. Mối lo ngại về việc kiểm tra trẻ em và tác động tâm lý của việc bị coi là “thua kém” là những chủ đề phổ biến trong các cộng đồng luôn nỗ lực mang lại lợi thế cạnh tranh cho con em mình, dù ở châu Á hay ở Mỹ.